Thực phẩm động vật bổ thận
Gà
Gà thuộc nhóm động vật họ Gà. Gà lông vàng hoặc lông đen có tác dụng bồi bổ tốt. Gà xưa gọi là Trúc dạ, Giác kê, Gia kê.
Tính năng vị ngọt tính ôn. Quy vào kinh Tỳ, Thận, Can. Ôn trung ích khí, bổ tinh, tăng tủy.
Thành phần: protein, chất béo, canxi, phốt pho, sắt, kali, natri, clo, lưu huỳnh, oxit magie, oxit sắt, oxit canxi, vitamin A, B, B2, C. Trong đó protein chiếm 23,8%.
Ứng dụng: điều trị chứng hư lao gầy yếu, tỳ vị hư, ăn ít, tiêu chảy, tả; dùng cho các chứng do thận tinh bất túc như tiểu nhiều, điếc tai, tinh ít, tinh lạnh; dùng cho chứng thiếu sữa sau sinh, suy nhược, chóng mặt.
Cách dùng: nấu ăn hoặc hầm lấy nước uống.
Lưu ý và chống chỉ định
Gà bị cắt bao tử mà vẫn kêu được hoặc gà đang ấp trứng đều không nên ăn. Lý Thời Trân trong "Bản thảo cương mục" nói: "Gà bị cắt bao tử mà vẫn kêu là độc. Tháng tư không nên ăn thịt gà ấp, sẽ khiến người mắc bệnh ung nhọt, chảy mủ, nam nữ suy nhược".
Không nên ăn quá nhiều, ăn quá nhiều sẽ sinh nhiệt, động phong.
Vì gà bổ mà tính ôn, nên người ngoại cảm phát sốt hoặc chưa hết độc nhiệt thì kiêng ăn. Người mắc sốt rét, tả, tích đình, hoàng đản, can hỏa hoặc can dương thịnh gây đau đầu, chóng mặt, mắt đỏ, bực bội, táo bón thì kiêng ăn.
Công thức và cách dùng
Canh gà thục địa đương quy: gà 250g, thục địa 15–20g, đương quy 12–15g, kỷ tử 15g. Gà rửa sạch, thái miếng, cùng đương quy, thục địa, kỷ tử nấu chung, khi thịt chín thì uống nước và ăn thịt. Gà bổ khí huyết, thục địa dưỡng can, bổ huyết, dưỡng đầu mắt, đương quy bổ huyết, hòa huyết, kỷ tử bổ can thận, dưỡng đầu mắt. Các vị thuốc phối hợp nhau bổ can thận, dưỡng âm huyết. Dùng để bồi bổ và điều trị các chứng do can huyết bất túc gây ra như chóng mặt, mắt mờ, dễ mệt mỏi.
Canh gà đông trùng hạ thảo: gà 250g, đông trùng hạ thảo 9g, hai vị nấu chung, khi thịt chín thì ăn, có thể thêm muối và gia vị vừa đủ, vị ngon. Gà bổ hư tổn, ích ngũ tạng, đông trùng hạ thảo bổ can thận, cường thân thể. Dùng để bồi bổ, điều dưỡng cho các chứng thể hư hoặc hư lao.
Sắc gà rượu dâm dương hoắc: một con gà trống (hoặc gà trống đen), dâm dương hoắc 30g, hoặc dâm dương hoắc tươi 50g. Làm sạch gà, bỏ nội tạng, thái miếng, cùng dâm dương hoắc sắc với nước và rượu, khi thịt nóng thì ăn được. Có thể thêm một chút muối để nêm. Gà trống bổ thận, trợ âm, dâm dương hoắc bổ thận dương, cường khí thận, hai vị phối hợp nhau bổ thận, trợ dương, ích khí. Dùng để điều trị chứng dương hư thận gây ra liệt dương, điếc tai, tiểu nhiều, tiểu đêm nhiều.
* Cừu thận, sữa cừu, thịt cừu, thịt chó, thịt hươu, thịt chim sẻ, tôm, hải sâm, v.v.
|
