Bữa ăn giữa giờ, đồ ăn nhanh, đồ ăn vặt cho học sinh

Bữa ăn giữa giờ, đồ ăn nhanh, đồ ăn vặt cho học sinh
Bữa ăn giữa giờ – tùy khả năng
Vấn đề liệu có nên ăn bữa ăn giữa giờ hay không là điều nhiều phụ huynh quan tâm. Xét từ góc độ sức khỏe học sinh, nếu có bữa ăn giữa giờ vệ sinh, khoa học thì tốt nhất. Hiện nay, một số trường tiểu học và trung học đã triển khai bữa ăn giữa giờ cho học sinh, nguồn thực phẩm đa dạng, không có tiêu chuẩn quản lý thống nhất. Do hoàn cảnh từng trường khác nhau, điều kiện gia đình học sinh khác nhau, nên bữa ăn giữa giờ nên xem xét tình hình cụ thể của từng trường và từng gia đình, không thể yêu cầu thống nhất.
Đối với từng đứa trẻ, có cần ăn bữa ăn giữa giờ hay không, cần xem xét tình trạng cụ thể của trẻ. Nếu bữa sáng ăn tốt, năng lượng và dưỡng chất hấp thụ đầy đủ, thì không cần ăn thêm bữa giữa giờ. Nhưng ở vùng núi nghèo, bữa sáng dinh dưỡng kém, nếu có thể cho học sinh uống một ly sữa đậu nành tươi, ăn vài món ăn giàu dinh dưỡng, vệ sinh làm bữa ăn giữa giờ, sẽ có lợi cho học tập và phát triển thể chất. Trường thành phố có điều kiện có thể triển khai bữa ăn giữa giờ để cải thiện tình trạng dinh dưỡng của trẻ.
Bữa ăn giữa giờ cần chú ý: bữa ăn giữa giờ nên ăn vào khoảng giữa buổi sáng, khoảng 10 giờ sáng là hợp lý. Ăn quá sớm thì trẻ không có cảm giác thèm ăn; ăn quá muộn lại ảnh hưởng đến bữa trưa. Món ăn giữa giờ nên đa dạng, chọn thực phẩm giàu dinh dưỡng, dễ tiêu hóa, không dầu mỡ, ví dụ như sữa, sữa đậu nành, sữa đậu, v.v. Số lượng ăn giữa giờ không nên quá nhiều; giáo dục học sinh rửa tay trước khi ăn, lựa chọn thực phẩm vệ sinh, phòng ngừa ngộ độc thực phẩm.
Đồ ăn nhanh – không nên ăn thường xuyên
Những năm gần đây, đồ ăn nhanh như một phong cách tiêu dùng mới, nhanh chóng được giới trẻ tiếp nhận. Học sinh tiểu học và trung học thường xuyên ghé quán ăn nhanh vào dịp lễ, sinh nhật, họp mặt bạn bè. Đặc biệt là đồ ăn nhanh kiểu Tây, với biển hiệu nổi bật, phương thức bán hàng mới lạ, môi trường ăn uống thoải mái, tặng quà nhỏ khi ăn, khiến nhiều người lớn cũng đi ăn cùng con. Khi tận hưởng sự nhanh chóng, sạch sẽ, mới lạ của đồ ăn nhanh, người ta không ngờ rằng việc ăn thường xuyên sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe trẻ.
Hiện nay, chủ yếu chế biến đồ ăn nhanh bằng chiên, vì vậy hàm lượng calo trong đồ ăn nhanh rất cao. Một chiếc bánh hamburger kiểu Tây có thể cung cấp lượng calo đủ cho một người lớn trong một ngày, nhưng hàm lượng dưỡng chất khác lại tương đối thấp, đặc biệt là vitamin, khoáng chất (như canxi, sắt, kẽm...). Đồ uống trong đồ ăn nhanh chủ yếu chứa nhiều đường, hầu như không có dưỡng chất nào ngoài calo, chất béo và đường. Ăn thường xuyên đồ ăn nhanh sẽ dẫn đến thừa calo vượt quá nhu cầu cơ thể, lượng calo dư thừa sẽ chuyển thành mỡ dưới da lưu trữ, gây béo phì, làm tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, tăng huyết áp, tăng lipid máu. Vì vậy, để giữ sức khỏe, học sinh tiểu học và trung học không nên ăn đồ ăn nhanh thường xuyên, nhất là không nên coi đồ ăn nhanh là bữa trưa hàng ngày.
Đồ ăn vặt – lựa chọn hợp lý
Ăn vặt là hiện tượng phổ biến ở học sinh tiểu học và trung học. Điều tra cho thấy khoảng một phần tư học sinh tiểu học có thói quen ăn vặt thường xuyên, những món ăn vặt phổ biến gồm: kem que, thực phẩm nở, sô cô la, bánh quy, kẹo, v.v. Học sinh trung học thường ăn: kem, kẹo, sữa chua, mứt me, sô cô la, v.v.
Có nên cho trẻ ăn vặt hay không? Đây là câu hỏi gây tranh cãi nhiều.
Nhà dinh dưỡng học cho rằng: học sinh tiểu học và trung học đang ở giai đoạn đặc biệt phát triển thể chất, nhu cầu năng lượng và các dưỡng chất cao hơn so với người lớn, ngoài ba bữa chính, nếu ăn thêm một số thực phẩm nhỏ có lợi cho sức khỏe, có thể cung cấp một lượng năng lượng và dưỡng chất nhất định cho sự phát triển cơ thể, đồng thời trẻ có thể tận hưởng niềm vui từ đồ ăn vặt. Vì vậy, có thể cho trẻ ăn vặt vừa phải.
Vì hàm lượng dưỡng chất trong đồ ăn vặt thấp hơn nhiều so với thực phẩm bữa chính, hàm lượng đường trong đồ ăn vặt thường cao hơn bữa chính. Ăn vặt thường xuyên có thể gây sâu răng, thiếu hụt dưỡng chất. Vì vậy, cho phép trẻ ăn vặt, nhưng không được thay thế bữa chính bằng đồ ăn vặt, nên để trẻ hấp thu dưỡng chất cần thiết cho sự phát triển từ ba bữa chính mỗi ngày. Ngoài ra, khi mua đồ ăn vặt cần chọn những thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao, vệ sinh sạch sẽ. Với học sinh trung học lớn tuổi, cha mẹ nên dạy trẻ lựa chọn đồ ăn vặt có thành phần dinh dưỡng cân bằng, toàn diện, hướng dẫn trẻ kiểm soát và sắp xếp thời gian ăn vặt, để trẻ vừa có niềm vui khi ăn vặt, vừa có lợi cho sức khỏe.
Phải chú ý điều gì khi ăn vặt?
Ăn vặt nên ăn giữa hai bữa chính, không nên ăn gần bữa chính, để tránh ảnh hưởng khẩu vị;
Không nên ăn vặt trước khi ngủ, vì một là ăn vặt trước khi ngủ làm tăng gánh nặng cho dạ dày ruột, ảnh hưởng giấc ngủ; hai là ăn vặt trước khi ngủ nếu không vệ sinh răng miệng kỹ, vụn thức ăn còn sót lại trong kẽ răng sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe răng miệng, lâu dài sẽ gây sâu răng;
Khi xem TV, đặc biệt cần kiểm soát lượng ăn vặt, nếu không kiểm soát sẽ vô tình ăn quá nhiều đồ ăn nhỏ. Trẻ xem TV nhiều dễ béo phì do vừa xem vừa ăn vặt. Có thể chỉ lấy ra một lượng đồ ăn vặt nhất định khi xem TV, ăn hết thì không thêm nữa.