Trên kệ hàng đông lạnh siêu thị, đủ loại cá có sẵn quanh năm, người tiêu dùng thường chọn dựa theo khẩu vị và sở thích cá nhân, nhưng một nguyên tắc quan trọng lại bị bỏ quên: ăn cá có tính mùa vụ. Giáo sư Vương Tồn Tín, chuyên gia cá của Viện Hải dương học, Viện Khoa học Trung Quốc, nói rằng cá gần thời kỳ đẻ trứng là ngon nhất. Hiện tại là thời điểm đẻ trứng của cá vàng lớn, cá vàng nhỏ, cá vược, cá bóp, cá hồi và cá mú, do đó mùa hè là thời điểm lý tưởng để ăn những loại cá này. Giáo sư Vương giải thích, mỗi loài cá có thời kỳ đẻ trứng khác nhau, phân bố ở các mùa khác nhau. Khi gần thời kỳ đẻ trứng, cá tích trữ nhiều chất béo và dưỡng chất, thân thể béo khỏe, thịt thơm ngon, ăn có cảm giác ngọt dịu. Điều này là do hàm lượng chất tạo vị umami – glutamate tăng lên. Sau khi đẻ trứng, cá trở nên gầy guộc, hàm lượng protein và chất béo, dưỡng chất đều kém hơn trước. Ông nói rằng trong số các loại cá phù hợp ăn vào mùa hè, cá vàng giàu dưỡng chất, thịt tươi chứa nhiều protein, canxi, phốt pho, sắt, iốt và các muối vô cơ khác, đồng thời thịt mềm, dễ tiêu hóa hấp thu. Vì thịt cá vàng có dạng tép, không có xương vụn, nên rất phù hợp với người già, trẻ em và người bệnh lâu ngày. Cá vược có hàm lượng protein cao hơn cá vàng lớn, cá đuối và cá chim, là loại cá giàu protein, thấp chất béo, giúp trẻ em và thanh thiếu niên phát triển chiều cao, tăng cường trí tuệ. Cá hồi và cá mú đều là loài nhập khẩu từ châu Âu, cá hồi chứa nhiều axit béo không no cùng vitamin và khoáng chất dồi dào, là loại cá tốt nhất cho sức khỏe trên thế giới, thường xuyên ăn có thể giảm đáng kể nguy cơ cao huyết áp, cholesterol và bệnh tim mạch; cá mú có hàm lượng collagen cao, có tác dụng dưỡng da, làm đẹp, đồng thời bổ thận, kiện não, tăng sức đề kháng. Giáo sư Vương nhấn mạnh, ngoài các loại cá biển đang trong thời kỳ đẻ trứng, phần lớn cá nước ngọt có thể ăn vào mùa hè vì chúng không có mùa đẻ trứng rõ ràng như cá biển. Hơn nữa, cá nuôi ở miền Bắc có thịt dày hơn, chất béo nhiều hơn, giá trị dinh dưỡng cao hơn cá miền Nam. Ông cảnh báo, dù hiện nay thị trường có nhiều loại cá đông lạnh, nhưng xét về giá trị dinh dưỡng và an toàn thực phẩm, mùa hè nên ăn cá tươi. Đặc biệt là các loại cá biển màu xanh da trời như cá chép, cá ngừ, cá kiếm, cá cơm, cá phương Triều, và cá sông như cá chép, vì thịt các loại cá này chứa nhiều histidine, mùa hè nóng bức, nếu bảo quản không đúng cách rất dễ bị hỏng, vi khuẩn sinh sôi nhanh, histidine bị mất nhóm carboxyl chuyển thành histamine – một chất độc hại, ăn vào có thể gây ngộ độc.
|