Sự nổi tiếng của bộ phim Hàn Quốc "Đại Trường Kim" đã khiến người Trung Quốc một lần nữa cảm nhận sức hút của "làn sóng Hàn". Trong phim, cuộc đời gian truân của cô gái Trường Kim hiền lành, đẹp đẽ khiến khán giả xúc động, còn các món "cung đình" và "thực dưỡng" thơm ngon lại "khiêu khích" vị giác của mọi người. Nhiều người hỏi: Thực dưỡng có thật sự chữa bệnh không? Có thể dùng theo phương pháp này để chăm sóc sức khỏe hàng ngày không?
Giải thích rõ về thực dưỡng: Không phải là sự kết hợp đơn giản giữa thực phẩm và dược liệu
Theo bác sĩ nội khoa Phó viện trưởng Bệnh viện Phục Hưng thứ ba, Trường Đại học Y học Trung y Hà Nam, Liu Wangle, thực dưỡng không phải là sự cộng dồn đơn giản giữa thực phẩm và dược liệu, mà là một loại thực phẩm đặc biệt, có cả công dụng dược lý và hương vị món ăn, được chế biến tinh tế từ dược liệu, thực phẩm và gia vị dưới sự hướng dẫn của lý luận phối hợp dưỡng sinh theo phân biệt chứng trong y học cổ truyền, dùng để phòng bệnh, chữa bệnh, tăng cường sức khỏe, trường thọ. "Cùng nguồn gốc thực phẩm và dược liệu", "kết hợp thực phẩm và dược liệu" là nhận thức đặc thù của y học cổ truyền Trung Hoa về thực dưỡng.
Bác sĩ Liu nhấn mạnh, thực dưỡng phải chọn lựa khoa học, tuyệt đối tránh phối hợp tùy tiện, kẻo tổn hại sức khỏe. Nhiều nhà hàng, khách sạn tung ra "thực dưỡng" với các món như "lẩu bổ dưỡng". Một số đầu bếp nấu ăn giỏi nhưng không hiểu y học cổ truyền, chỉ dựa vào kinh nghiệm thêm dược liệu bổ dưỡng vào thực phẩm. Có món lẩu thực dưỡng, một lần sử dụng tới hơn 30 vị thuốc thảo dược! Điều này khiến thực dưỡng khó phát huy hiệu quả dược lý cụ thể, thậm chí gây ra hiện tượng buồn nôn, tiêu chảy ở một số khách hàng.
Bác sĩ Liu nói rằng các món thực dưỡng trong phim "Đại Trường Kim" có chứa thành phần hợp lý của văn hóa y học cổ truyền Trung Hoa, nên cần căn cứ vào tình trạng bản thân, dùng theo hướng dẫn của bác sĩ, không được áp dụng máy móc, nếu không sẽ ngược lại với mong muốn.
Tăng cường bồi bổ năm tạng, dưỡng sắc đẹp
Phù hợp với người bệnh mãn tính, thể trạng yếu
Theo tục ngữ: "Thuốc nào cũng có độc ba phần". Bác sĩ Liu nói rằng nếu không phải thể trạng yếu hay mắc bệnh, không nên dùng thực dưỡng, chỉ cần chú ý ăn uống cân bằng, đảm bảo đủ dinh dưỡng là được. Với người già, thể trạng yếu, người đang hồi phục sau bệnh mãn tính, có thể xảy ra hiện tượng "không chịu được bổ", nên dùng thực dưỡng theo tình trạng cụ thể, có thể hỗ trợ điều trị, cải thiện triệu chứng. Nhưng bệnh nhân tuyệt đối không nên kỳ vọng quá cao vào thực dưỡng, vì thực dưỡng là hỗn hợp giữa thực phẩm và dược liệu, thực phẩm làm loãng tính vị của dược liệu, do đó thực dưỡng có tính vị dịu hơn so với thuốc đơn thuần, nó điều chỉnh khí huyết âm dương trong cơ thể, kích thích chức năng vận hóa của tỳ vị để dần phục hồi, là một quá trình điều dưỡng chậm, kéo dài. Vì vậy, bệnh nhân cần kiên trì dùng lâu dài.
Có nguyên tắc khi bồi bổ: Phải tùy người, tùy bệnh
Trong quá trình bổ dưỡng cụ thể, cần chọn thực dưỡng phù hợp với tình trạng bệnh nhân. Ví dụ: người huyết hư dùng hoàng kỳ và táo nấu cháo; người khí hư thêm sơn dược, ý dĩ vào canh để kiện tỳ ích khí; người âm hư dùng kỷ tử, mạch môn nấu cháo; dùng cao ngưu tất ngâm rượu cho người dương hư cực độ. Ngoài ra, phụ nữ sau sinh bị hư hàn có thể dùng canh thịt dê gừng hoàng kỳ để bổ huyết trợ dương; người già có dạ dày yếu, ăn không ngon có thể thêm sa nhân, mạch nha, thần khúc vào cháo để tiêu hóa, kiện vị.
Thêm vào đó, để tăng hiệu quả, có thể linh hoạt phối hợp thực dưỡng. Ví dụ: bổ khí có thể thêm một chút thực phẩm bổ huyết, vì "khí là tướng của huyết", "huyết là mẫu của khí", hai thứ này gắn bó mật thiết. Nhưng có một số trường hợp không thể dùng tùy tiện, ví dụ hoàng kỳ và nhân sâm chỉ dùng cho khí hư, người huyết hư ăn vào sẽ gây tức ngực, chóng mặt. Ngoài ra, người dương hư ăn thuốc trợ dương sẽ giống như đổ dầu vào lửa. Vì vậy, việc dùng thực dưỡng phải dưới sự hướng dẫn của bác sĩ, tuyệt đối không được tự ý khám phá.
Thêm vào đó, thực dưỡng nên dùng các vị thuốc bổ dưỡng có tính bình hòa như kỷ tử, đông trùng hạ thảo, bách hợp, sơn dược, phục linh, không nên dùng quá nhiều vị thuốc một lần. Vì thuốc nhiều dễ gây loạn tính, phối hợp sai sẽ triệt tiêu lẫn nhau, vô ích cho bệnh, vô ích cho cơ thể.
Đừng bị mê hoặc bởi "thiên nhiên thuần khiết" – điều trị bằng thuốc không thể bỏ qua
Hiện nay, để thu hút khách hàng, một số cửa hàng và hiệu thuốc quảng cáo "xanh", "thiên nhiên thuần khiết", có nơi còn tung ra dòng "bí phương cung đình", khiến thực dưỡng thông thường bị thổi phồng thành "thần dược ngon miệng chữa mọi bệnh", giá trị tăng gấp bội.
Đối với điều này, bác sĩ Liu nói rằng nhiều dược liệu thiên nhiên đều có độc tính ở mức độ khác nhau, cần qua chế biến, tẩm cháy để giảm hoặc trung hòa độc tính. Dược liệu sống tuy là "thiên nhiên thuần khiết", nhưng chưa chắc phù hợp với người bệnh; ngoài ra, mặc dù vị giác của thực dưỡng dễ chấp nhận hơn thuốc đơn thuần, nhưng vai trò chủ đạo của thuốc trong quá trình điều trị vẫn không thể thay thế, vì sức mạnh dược lực mạnh mẽ là yếu tố đảm bảo hiệu quả điều trị. Vì vậy, tuyệt đối không nên bị đánh lừa bởi thương hiệu, nếu không hậu quả sẽ rất nghiêm trọng.
|
