Theo khảo sát của Hiệp hội Dinh dưỡng và Thực phẩm Y tế tỉnh Hồ Nam đối với 200 người đi làm tại Thượng Tô, có hơn 40% người không ăn hoặc gần như không ăn sáng; một cuộc khảo sát mới nhất về hành vi ăn sáng của chuyên gia dinh dưỡng cũng cho thấy 35% nhân viên văn phòng đi làm buổi sáng mà bụng đói. Các chuyên gia dinh dưỡng đều bày tỏ mối lo ngại: bữa sáng có liên quan mật thiết đến sức khỏe con người.
Ảnh hưởng xấu khi bỏ bữa sáng
· Phản ứng chậm chạp, hiệu suất làm việc thấp Bữa sáng là nguồn năng lượng cho hoạt động não bộ, năng lượng chủ yếu của cơ thể đến từ đường. Buổi sáng thức dậy, não bộ và các cơ quan như cơ bắp tiêu hao đường (tức glucose), khiến mức glucose trong máu giảm. Nếu không ăn hoặc ăn bữa sáng kém chất lượng, cơ thể không có đủ glucose để tiêu hao, dẫn đến mệt mỏi, kiệt sức, cáu gắt, dễ nổi giận, suy nghĩ không tập trung, tinh thần uể oải, chóng mặt, hoa mắt... ảnh hưởng đến công việc và học tập.
· Ảnh hưởng đến sự phát triển của thanh thiếu niên Thanh thiếu niên đang trong giai đoạn phát triển, cần cung cấp dinh dưỡng hợp lý. Nếu không ăn sáng mà vội đi học, dễ xuất hiện cảm giác đói vào khoảng 9–10 giờ sáng, kèm theo các triệu chứng như đau đầu, mệt mỏi, khó tập trung, thậm chí da xanh xao, ra mồ hôi lạnh, ngất xỉu, không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả học tập mà còn trực tiếp ảnh hưởng đến sự phát triển.
· Dễ tăng cân Muốn kiểm soát cân nặng hoặc giảm cân, phải ăn ba bữa mỗi ngày đúng giờ, đừng nghĩ rằng bỏ bữa sáng sẽ giảm hấp thu calo để giảm cân. Theo xác nhận của chuyên gia dinh dưỡng, thực phẩm bữa sáng là thứ ít chuyển hóa thành mỡ nhất trong ngày. Nếu bỏ bữa sáng sẽ khiến bữa trưa và bữa tối ăn nhiều hơn. Vận sĩ sumo Nhật Bản chính là do ăn trưa và tối mà không ăn sáng nên béo phì.
· Gây táo bón Khi ăn ba bữa đúng giờ, cơ thể tự nhiên hình thành phản xạ dạ dày – đại tràng, thúc đẩy bài tiết. Nếu thường xuyên bỏ bữa sáng, lâu dài sẽ gây rối loạn phản xạ này dẫn đến táo bón.
· Nguyên nhân gây loét tá tràng Trong lúc ngủ, dạ dày vẫn tiết axit dạ dày một cách nhỏ giọt. Nếu bỏ bữa sáng, đến trưa mới ăn, dạ dày sẽ ở trạng thái đói kéo dài, axit dạ dày không có thức ăn để trung hòa, có thể dẫn đến loét tá tràng do axit quá nhiều.
· Gây thiếu dinh dưỡng Rõ ràng, cơ thể cần hơn 40 loại chất dinh dưỡng, những chất này phải được cung cấp bởi nhiều loại thực phẩm khác nhau. Các chuyên gia dinh dưỡng Trung Quốc cho rằng để đáp ứng nhu cầu chất dinh dưỡng, mỗi ngày cần ăn ít nhất 20 loại thực phẩm khác nhau, nhiều loại thực phẩm cần được cung cấp qua bữa sáng, vì vậy bỏ bữa sáng rất dễ dẫn đến thiếu hụt dinh dưỡng hoặc suy dinh dưỡng.
· Gây sỏi túi mật Người có thời gian nhịn ăn đêm dài, lượng dịch mật tiết ra sẽ giảm, thành phần dịch mật cũng thay đổi, hàm lượng axit mật giảm, cholesterol dễ lắng đọng trong túi mật. Nếu thường xuyên bỏ bữa sáng, axit mật tiết ra giảm, khi cholesterol trong cơ thể cao, càng dễ lắng đọng, tích tụ trong túi mật và hình thành sỏi.
Chăm sóc bữa sáng khoa học năm điểm
· Thời gian ăn tốt nhất Nghiên cứu y học chứng minh, ăn sáng từ 7–8 giờ là hợp lý nhất, vì lúc này khẩu vị tốt nhất. Khoảng cách giữa bữa sáng và bữa trưa nên là 4–5 giờ. Nếu ăn sáng sớm, lượng thức ăn nên tăng tương ứng hoặc điều chỉnh bữa trưa sớm hơn.
· Uống nước trước bữa sáng Sau một đêm ngủ, cơ thể đã mất nước và chất dinh dưỡng qua tiểu tiện, da và hô hấp. Sau khi thức dậy, cơ thể ở trạng thái thiếu nước sinh lý. Nếu chỉ ăn bữa sáng thông thường, sẽ không đủ để bù đắp lượng nước thiếu hụt. Vì vậy, buổi sáng dậy không nên ăn ngay mà nên uống ngay 500–800 ml nước lạnh, vừa bổ sung nước sinh lý, vừa có tác dụng rửa sạch các cơ quan, cải thiện chức năng cơ quan, ngăn ngừa bệnh tật.
· Cung cấp năng lượng phù hợp Lượng chất dinh dưỡng trong thực đơn bữa sáng nên chiếm khoảng 30% tổng nhu cầu năng lượng trong ngày. Đối với các chất dinh dưỡng có thể thiếu trong bữa trưa và bữa tối như năng lượng, vitamin B1, bữa sáng nên tăng lượng cung cấp. Đồng thời nên phối hợp ngũ cốc thô – tinh, thực phẩm động vật – thực vật, để tỷ lệ 8 amino acid thiết yếu trong protein thực phẩm cân bằng hơn, bổ sung dinh dưỡng.
· Cách chế biến cần kỹ lưỡng Cần xem xét đặc điểm sinh lý cá nhân, đồng thời cân nhắc khẩu vị, sở thích và hứng thú ăn uống, tốt nhất nên ăn cháo nóng, bột yến mạch nóng, sữa nóng, đậu nành nóng, tránh uống cà phê đá, trà đá, sữa đá, hạn chế thực phẩm chiên rán.
· Không nên thiên lệch thực phẩm chua – kiềm Nhiều người có thói quen ăn bánh bao, thực phẩm chiên rán, đậu nành vào bữa sáng. Cũng có người ăn trứng, thịt, sữa. Mặc dù các thực phẩm trên giàu carbohydrate, protein, chất béo, nhưng đều là thực phẩm chua. Nếu thực phẩm chua vượt mức trong chế độ ăn, dễ khiến máu trở nên chua, gây mất cân bằng sinh lý axit – kiềm trong cơ thể, thường dẫn đến thiếu canxi. Vì vậy, nếu ăn thêm rau củ, trái cây giàu chất kiềm, có thể đạt được cân bằng axit – kiềm và cân bằng dinh dưỡng. Giáo sư Lý Huệ Minh, Khoa Dinh dưỡng Bệnh viện Xiangya, Đại học Trung Nam
|
