Hiện nay, chưa có phương pháp điều trị chắc chắn nào cho chứng mất trí nhớ do tuổi già, nhưng dinh dưỡng hợp lý qua chế độ ăn có thể phòng ngừa và làm chậm sự khởi phát bệnh này. Điều quan trọng trong ăn uống là phải cân bằng lượng dinh dưỡng hấp thu, nên ăn nhiều protein thực vật, thực phẩm giàu canxi, bổ sung vừa phải vitamin E và lecithin, ăn nhiều rau củ tươi, trái cây, giảm lượng nhôm, đồng hấp thu, hạn chế thịt mỡ, muối và đường. Dưới đây là các phương pháp cụ thể về chế độ ăn hợp lý để phòng ngừa mất trí nhớ do tuổi già.
◆ Bổ sung axit folic và vitamin B12
Sự xuất hiện của chứng mất trí nhớ do tuổi già liên quan đến tình trạng thiếu hụt axit folic và vitamin B12 trong cơ thể. Các bệnh viện ở châu Âu đã tiến hành xét nghiệm máu trên hàng trăm bệnh nhân được chẩn đoán mắc chứng mất trí nhớ do tuổi già, phát hiện rằng
nồng độ homocysteine trong máu của những bệnh nhân này rất cao. Vì axit folic và vitamin B12 có thể làm giảm hàm lượng homocysteine trong cơ thể, nên bổ sung axit folic và vitamin B12 sẽ giúp ngăn ngừa chứng mất trí nhớ do tuổi già. Ngoài thực phẩm động vật như thịt, trứng, sữa, cá, tôm, một số thực phẩm lên men từ đậu cũng tạo ra lượng lớn vitamin B12, đặc biệt là đậu phụ lên men (đậu phụ mùi) có hàm lượng vitamin B12 cao hơn.
◆ Thường xuyên ăn đậu tương
Đậu tương chứa nhiều chất hoạt tính như isoflavon, saponin, oligosaccharide. Các nhà khoa học Mỹ nghiên cứu thấy rằng isoflavon trong đậu tương có tác dụng bảo vệ thần kinh nhất định, tính chất hóa học cực kỳ ổn định, dù nấu nướng bằng cách xào, luộc hay hầm đều không làm phá vỡ cấu trúc hoặc ảnh hưởng đến hiệu quả. Do đó, thường xuyên ăn các thực phẩm từ đậu tương không chỉ cung cấp đầy đủ protein thực vật, phòng ngừa rối loạn lipid máu, xơ vữa động mạch, mà còn có tác dụng chống ung thư và phòng ngừa mất trí nhớ do tuổi già.
◆ Ăn nhiều cá hoặc bổ sung dầu cá thích hợp
Nhà khoa học Canada nghiên cứu 70 người cao tuổi tại Toronto (trong đó 1/4 bị mất trí nhớ do tuổi già) và phát hiện rằng nồng độ axit béo omega-3 (đặc biệt là DHA – acid docosahexaenoic) trong máu của người khỏe mạnh cao hơn rất nhiều so với người bị mất trí nhớ. Loại axit béo này dồi dào trong cá, đồng thời còn có thể phòng ngừa bệnh tim mạch. Vì vậy, ăn nhiều cá, đặc biệt là cá giàu chất béo như cá hồi, cá tầm, mực, có thể hiệu quả phòng ngừa chứng mất trí nhớ và bệnh tim mạch.
◆ Tăng cường hấp thu lecithin
Các nhà khoa học Nhật Bản nghiên cứu thấy rằng thiếu hụt acetylcholine là nguyên nhân chính gây ra chứng mất trí nhớ do tuổi già. Lecithin là nguyên liệu chuyển hóa thành acetylcholine trong não bộ, vì vậy con người có thể phòng ngừa chứng mất trí nhớ do tuổi già bằng cách hấp thu lecithin từ thực phẩm. Trong chế độ ăn hàng ngày, các thực phẩm tự nhiên giàu lecithin gồm đậu tương và sản phẩm từ đậu tương, não cá, lòng đỏ trứng, gan lợn, vừng, sắn, nấm, lạc... Khi vào cơ thể, chúng cung cấp dưỡng chất có lợi cho não bộ, nâng cao trí tuệ, làm chậm quá trình suy giảm chức năng trí óc.
◆ Tăng cường hấp thu axit béo không no và vitamin, giảm lượng muối
Chế độ ăn giàu axit béo không no, ít muối, ít chất béo có thể giúp phòng ngừa bệnh tim mạch. Vitamin (đặc biệt là vitamin E, vitamin C) có khả năng loại bỏ gốc tự do, làm chậm quá trình lão hóa. Các loại rau quả như khóm, quả kiwi, quả táo tươi, dâu tây, quýt vàng, ớt chuông, tỏi tây, cải thảo, rau chân vịt chứa nhiều vitamin C; các thực phẩm như mầm lúa mì, dầu cotton, dầu đậu nành, dầu vừng, dầu ngô, đậu đỗ, khoai lang, trứng gia cầm, bơ chứa nhiều vitamin E.
◆ Giảm hấp thu nhôm, đồng
Nghiên cứu phát hiện rằng việc hấp thu quá nhiều nhôm, đồng dễ dẫn đến chứng mất trí nhớ do tuổi già. Trong thực phẩm hàng ngày, nhôm không nhiều, nhưng một số chất phụ gia thực phẩm lại thường chứa nhôm, ví dụ như men nở dùng tại nhà, chất cố định trong thực phẩm muối, phô mai và bánh quy soda. Mặc dù lượng không lớn, nhưng người cao tuổi cần lưu ý, không nên sử dụng lâu dài hoặc quá mức.
Lượng nhôm trong nước uống cũng không thể bỏ qua. Nước mặt đất chứa nhôm không nhiều, nhưng mưa axit ngày càng nghiêm trọng gần đây có thể hòa tan nhôm vào nước, dẫn đến hấp thu quá nhiều nhôm.
Hiện nay, nhiều dụng cụ nấu ăn được làm từ nhôm. Nếu thường xuyên để thực phẩm quá chua hoặc quá mặn trong đồ dùng nhôm trong thời gian dài, sẽ dẫn đến tăng hấp thu nhôm vào cơ thể. Vì vậy, người cao tuổi trong đời sống hàng ngày phải chú ý tránh những yếu tố bất lợi gây tăng hấp thu nhôm.
Việc hấp thu quá nhiều đồng cũng có thể gây ra chứng mất trí nhớ do tuổi già. Những thực phẩm giàu đồng như bột cacao, trà khô, gan động vật, hạt hồ đào, sốt vừng nên ăn ít.
Hơn nữa, người trung niên và cao tuổi nên ăn nhiều thực phẩm giàu kẽm, mangan, selen, germanium như hải sản, vỏ sò, cá, sữa, đậu, hạt ngũ cốc, sâu bướm, tỏi, nấm... rất có lợi cho việc phòng ngừa chứng mất trí nhớ do tuổi già.
Người bị hen suyễn khi phát bệnh sẽ ho, thở khò khè liên miên, ngủ không yên suốt đêm, vô cùng đau khổ; người bị hen suyễn thường dị ứng với một số thực phẩm, phải kiêng ăn, khiến họ thiếu đi nhiều “lợi ích khẩu vị”, đây cũng là một dạng “đau khổ”. Vậy khi bị hen suyễn thì thật sự không thể thưởng thức món ngon sao? Theo chuyên gia dinh dưỡng, thực ra người bị hen suyễn vẫn có thể “thiết kế riêng” món ăn phù hợp với mình
|
