Liệu pháp thư giãn là một liệu pháp hỗ trợ cho điều trị bằng thuốc, thông qua tưởng tượng chủ quan và các biện pháp khách quan, giúp con người đạt được trạng thái thư giãn cơ bắp, bình tĩnh tinh thần, giảm lo âu. Là một phần quan trọng trong liệu pháp hành vi tâm lý giảm lo âu, liệu pháp thư giãn có thể làm giảm rõ rệt các chứng đau đầu thần kinh, đau nửa đầu, mất ngủ, lo âu, trầm cảm, suy nhược thần kinh do yếu tố tâm lý gây ra. Mọi người đều biết rằng căng thẳng tinh thần, kích thích thần kinh có thể gây co thắt cơ vùng da đầu và lưng cổ, dẫn đến cảm giác căng chặt da đầu, gây đau đầu, chóng mặt; căng thẳng hoặc kích thích cảm xúc sẽ làm nặng thêm, kèm theo các triệu chứng như lo âu, bực bội, tim đập nhanh, đổ mồ hôi, đau lưng cổ, ù tai, chú ý kém, suy giảm trí nhớ, v.v., có thể đi kèm các triệu chứng trầm cảm và ám ảnh cưỡng chế khác. Cơ chế bệnh lý là lo âu – co thắt cơ, hai yếu tố này tương hỗ lẫn nhau, lâu dài tạo thành vòng xoáy tiêu cực: lo âu – co thắt – đau đầu – mất ngủ. Phương pháp điều trị dựa trên cơ chế bệnh lý này: ức chế lo âu – giảm co thắt. Các liệu pháp không dùng thuốc chủ yếu là liệu pháp thư giãn.
Nguyên nhân gây đau đầu và rối loạn giấc ngủ rất đa dạng. Chìa khóa điều trị đau đầu và rối loạn giấc ngủ là điều hòa, phục hồi sự cân bằng giữa hưng phấn và ức chế của hệ thần kinh. Luyện tập thư giãn giúp toàn bộ xương, cơ, dây chằng, mạch máu, thần kinh được thư giãn, kết hợp với âm nhạc nhẹ nhàng và nhiệt độ phù hợp, có thể điều hòa tâm lý căng thẳng, điều hòa sự cân bằng giữa hưng phấn và ức chế của hệ thần kinh, đạt được trạng thái thư giãn cả về thể chất và tinh thần, giúp hoạt động của hệ thần kinh tự chủ chuyển hướng thuận lợi cho việc thư giãn và ngủ, từ đó cải thiện đau đầu và giấc ngủ. Liệu pháp thư giãn lấy quan điểm toàn diện làm định hướng, ngoài việc luyện tập thư giãn từng nhóm cơ, còn nhấn mạnh luyện tập thư giãn toàn thân kết hợp hít thở sâu, do đó giúp bệnh nhân dễ dàng đi vào trạng thái thư giãn, đồng thời đạt được mức độ thư giãn sâu hơn, bệnh nhân phản hồi hiệu quả nhanh. Một ưu điểm khác là liệu pháp thư giãn tâm thân thông qua lời dẫn gợi ý tích cực và huấn luyện tưởng tượng thị giác đặc biệt, giúp bệnh nhân dễ dàng trải nghiệm cảm giác thư giãn cao độ, từ đó cải thiện trải nghiệm cảm xúc tiêu cực trước đây, trên nền tảng thư giãn toàn thân, bệnh nhân có thể cảm nhận được sự thư giãn đồng thời về tinh thần và tâm lý. Do đó, sự thư giãn đồng thời về thể chất và tinh thần là điểm nổi bật của liệu pháp thư giãn tâm thân, có thể xem đây là một liệu pháp tâm sinh lý. Liệu pháp thư giãn tâm thân không có tác dụng phụ của thuốc, đồng thời nhờ hiệu ứng điều trị cả tâm lý và thể chất, rất phù hợp với những bệnh nhân mắc đau đầu và rối loạn giấc ngủ kèm theo rối loạn cảm xúc và hành vi. Liệu pháp thư giãn có thể giảm hiệu quả căng thẳng, đồng thời có tác dụng điều trị tốt đối với chứng mất ngủ do căng thẳng. Đau đầu ở người mắc chứng thần kinh là đau đầu chức năng, chủ yếu là cảm giác nặng đầu, tức ngực, liệu pháp thư giãn có hiệu quả vượt trội đối với các triệu chứng này, đồng thời có hiệu quả rõ rệt với các bệnh tâm thân như trạng thái lo âu, chứng co giật thần kinh, suy nhược thần kinh, tăng huyết áp, viêm đại tràng, bệnh tim thiếu máu cục bộ, hen phế quản, loét dạ dày, v.v.
Bệnh nhân nằm yên trong môi trường yên tĩnh, nằm thoải mái trên ghế sofa hoặc giường, nghỉ ngơi yên lặng 10–15 phút, loại bỏ suy nghĩ tạp, giữ trạng thái thư giãn cả thể chất và tinh thần, mỗi lần luyện tập 30 phút, mỗi ngày 1–2 lần, tốt nhất là vào buổi trưa hoặc trước khi ngủ buổi tối, sau khi hoàn thành luyện tập thư giãn, rất tự nhiên sẽ đi vào trạng thái ngủ thư giãn hoàn toàn, thức dậy đầu óc minh mẫn, tinh thần sảng khoái. Thông thường 15–20 lần là một liệu trình, liệu pháp này được áp dụng rộng rãi trong các bệnh nhân điều trị tại viện chúng tôi, chỉ cần kiên trì luyện tập chắc chắn sẽ đạt hiệu quả tốt.
Luyện tập thư giãn cơ theo từng giai đoạn: giữa trạng thái cảm xúc và hoạt động cơ bắp tồn tại mối quan hệ nhân quả lẫn nhau thông qua hệ thần kinh, khi cảm xúc căng thẳng thì cơ bắp cũng căng cứng, ngược lại cơ bắp căng cứng lại thông qua hệ thần kinh làm tăng cảm giác căng thẳng. Nếu chủ động thư giãn cơ bắp, sẽ làm dịu cảm giác căng thẳng. Bài tập yêu cầu bệnh nhân tưởng tượng một bức tranh thiên nhiên rõ ràng, mang lại cảm giác thư giãn và vui vẻ trong tâm trí khi ở trạng thái yên lặng, đồng thời tự gợi ý, lần lượt thư giãn từng nhóm cơ trên toàn thân. Yêu cầu luyện tập là trước tiên siết chặt một nhóm cơ (ví dụ nắm chặt bàn tay), cảm nhận rõ cảm giác căng thẳng. Giữ khoảng 10 giây, sau đó thả lỏng và cảm nhận cảm giác thư giãn. Nếu làm một lần mà chưa đạt hiệu quả bình tĩnh, có thể thực hiện lại một lần nữa. Sau một thời gian luyện tập, sẽ có thể đi vào trạng thái thư giãn toàn thân trong thời gian ngắn, đạt được mục đích tự điều chỉnh.
Đĩa CD luyện tập thư giãn chính là sản phẩm hiệu quả giúp bạn thư giãn, nghe tiếng nhạc du dương và lời nói tuyệt vời, từng chút một thư giãn bản thân, từng chút một loại bỏ lo âu, đạt được trạng thái tâm lý bình an, cơ thể hoàn toàn thư giãn, lúc này bạn cảm thấy các chất độc trong cơ thể đã được loại bỏ, mình như trở nên trong suốt, toàn thân nhẹ nhõm, mí mắt thư giãn khép lại, bước vào trạng thái quên mình, không còn là chính mình với quá nhiều cảm giác nặng nề, cảm giác nhẹ nhõm này không thể diễn tả bằng ngôn ngữ.
Nếu bạn đang bị đau đầu, lo âu, mất ngủ làm phiền, không thể thoát khỏi sự ám ảnh đó, đĩa CD luyện tập thư giãn sẽ luôn sẵn sàng phục vụ bạn, xa rời những ngày tháng mệt mỏi, giấc ngủ ngọt ngào, đầu óc tỉnh táo đang chờ đón bạn, nắm lấy cơ hội, nhấn nút mở ra cuộc sống tốt đẹp của bạn!
Đĩa CD và băng từ luyện tập thư giãn do bác sĩ Khoa Vạn Luân nghiên cứu và chế tạo bao gồm:
Luyện tập thư giãn nằm
Luyện tập thư giãn ngồi dựa
Liệu pháp thư giãn – thôi miên
|
