Sức khỏe nằm ở tâm trí Sức khỏe tâm lý là trạng thái tâm lý bình thường, lý trí, trong đó nhận thức, cảm xúc và khát vọng đối với mọi sự vật đều ở trạng thái hợp lý, ý chí kiên cường, tích cực, lạc quan, tiến thủ, không mơ mộng, không hành động vô lý. Sức khỏe tâm lý là yếu tố chủ đạo trong chăm sóc sức khỏe thể chất. Tình trạng tâm lý của con người – tức yếu tố tinh thần – đóng vai trò rất quan trọng đối với sức khỏe. Duy trì tư duy bình thường, phẩm đức cao thượng, khiến cảm xúc cá nhân ít bị ảnh hưởng hay kích thích bởi môi trường, là một phần quan trọng trong bảo vệ tâm lý, cũng là điều kiện quan trọng cho sức khỏe thể chất. Người xưa đã bàn nhiều về bảo vệ tâm lý. Hoàng Đế Nội Kinh – Tố Vấn – Thượng Cổ Thiên Chân Luận nói: “Vì vậy, chí yên lặng, ít ham muốn, tâm an, không sợ hãi, hình thể lao động nhưng không mệt mỏi.” Nghĩa là người biết dưỡng sinh phải có ý chí yên lặng, ít ham muốn, tâm thần an ổn thì không sợ hãi điều gì, tinh thần thanh tịnh thì chân khí điều hòa, lưu thông. Dưỡng sinh tâm lý thực chất cũng là tu dưỡng đạo đức tư tưởng. Làm người nên không gian dối lòng mình, không mơ mộng, giữ đạo đức nghề nghiệp, thường xuyên tự phản tỉnh, kiểm tra bản thân, tránh xa những việc gây phiền não, không kiêu ngạo, không tham lam, biết mình, biết đủ, thường vui, đối xử chân thành với người khác, như vậy mới giữ được tâm trí bình tĩnh, an toàn, tâm trạng ổn định, vui vẻ. Người xưa từng nói: “Phiền não nhiều vì muốn nổi bật”, nổi bật tức là biểu hiện tranh giành danh lợi, kiêu ngạo. Tranh “cường” mà không nổi bật thì sinh ra phiền não, khiến thất tình quá mức, tâm thần rối loạn, oán trách trời đất, đây là biểu hiện của tâm lý không lành mạnh. Muốn khắc phục tình trạng này, phải kiên trì rèn luyện tâm lý và đạo đức. Con người không chỉ có ý thức, tư tưởng, cảm xúc, mà còn có hoạt động tâm lý rất phức tạp. Sống trong tự nhiên, chắc chắn phải chịu ảnh hưởng từ xã hội và tự nhiên phức tạp. Một người phải có tâm lý và hình thể toàn vẹn mới có thể sinh tồn tốt trong xã hội và thiên nhiên, mới xứng đáng là người khỏe mạnh thực sự.
|