Nhà dinh dưỡng học đề xuất rằng khi bước vào mùa thu, nên uống mật nhiều hơn, ăn gừng ít hơn. Tại sao lại như vậy?
Đó là vì đặc điểm khí hậu chính của mùa thu là khô hanh, không khí thiếu nước, cơ thể con người cũng thiếu nước. Để thích nghi với đặc điểm khô hanh này, cơ thể chúng ta phải thường xuyên bổ sung nước để giảm thiểu tác hại do khô hanh gây ra. Uống nhiều nước trở thành biện pháp cần thiết để chống lại "khô hanh mùa thu". Tuy nhiên, nếu chỉ uống nước trắng thì chưa thể hoàn toàn ngăn chặn tác động tiêu cực của khô hanh. Khi nước vào cơ thể, rất nhanh sẽ bay hơi hoặc bài tiết ra ngoài. Vì vậy, các nhà y học cổ truyền Trung Hoa đã đưa ra một phương án ăn uống tối ưu để chống khô hanh: "Sáng uống nước muối, tối uống nước mật". Nghĩa là, uống nước trắng thì nước dễ bị mất, nhưng nếu thêm một chút muối vào nước trắng thì tình trạng mất nước sẽ giảm đáng kể. Phương pháp này giống với việc truyền dịch sinh lý cho bệnh nhân trong y học hiện đại. Buổi sáng uống nước muối, buổi tối uống nước mật, vừa là cách bổ sung nước cho cơ thể, vừa là phương pháp dưỡng sinh mùa thu, chống lão hóa, đồng thời có thể ngăn ngừa táo bón do khô hanh gây ra – một việc làm mang lại ba lợi ích.
Mật ong là món quà quý giá mà thiên nhiên ban tặng cho con người, chứa nhiều thành phần dinh dưỡng đặc biệt, chủ yếu là glucose và fructose, chiếm tới 70%, ngoài ra còn chứa protein, axit amin, vitamin A, vitamin C, vitamin D... Mật ong có tác dụng tăng cường thể lực, nâng cao trí tuệ, tăng hemoglobin, cải thiện chức năng tim. Dùng lâu dài có thể kéo dài tuổi thọ. Sách "Bản thảo cương mục" ghi: "Mật ong có năm công hiệu: thanh nhiệt, bổ trung, giải độc, nhuận khô, chỉ đau." Y học hiện đại cũng chứng minh mật ong có hiệu quả đối với chứng suy nhược thần kinh, cao huyết áp, xơ vữa động mạch vành, bệnh phổi... Việc thường xuyên dùng mật ong vào mùa thu không chỉ giúp phục hồi các bệnh này, mà còn có thể phòng ngừa tác hại do khô hanh gây ra, giúp nhuận phổi, dưỡng phổi, từ đó giúp con người khỏe mạnh, sống lâu.
Trong thời kỳ khô hanh mùa thu, một mặt nên uống nhiều nước muối và nước mật, mặt khác nên tránh ăn hoặc ăn ít các thực phẩm cay nóng nướng xiên, bao gồm ớt, hồ tiêu, quế, gừng, hành, rượu... Đặc biệt là gừng. Những thực phẩm này thuộc loại tính nhiệt, trong quá trình nấu nướng mất đi nhiều nước, ăn vào dễ gây nóng trong, làm nặng thêm tác hại do khô hanh gây ra cho cơ thể. Tất nhiên, nếu dùng một lượng nhỏ hành, gừng, ớt làm gia vị thì không vấn đề gì, nhưng không nên ăn thường xuyên hoặc quá nhiều. Ví dụ như gừng, chứa dầu thơm, có thể thúc đẩy tuần hoàn máu; đồng thời chứa gingerol, có tác dụng kích thích tiết dịch vị, kích thích ruột, thúc đẩy tiêu hóa; gừng còn chứa gingerin, có thể giảm nguy cơ sỏi mật. Vì vậy, gừng vừa có lợi vừa có hại, dân gian vì thế có câu "trước khi ngủ ăn củ cải, sau khi dậy ăn gừng", nói rõ gừng có thể ăn nhưng không nên ăn quá nhiều. Đặc biệt vào mùa thu, tốt nhất là không ăn, vì mùa thu khí hậu khô hanh, tà khô tổn thương phổi, nếu lại ăn gừng cay nóng, càng dễ tổn thương phổi, làm tăng mất nước và khô hanh trong cơ thể. Trong các sách y học cổ xưa cũng có lời cảnh báo: "Một năm trong đó, mùa thu không ăn gừng; một ngày trong đó, đêm không ăn gừng." Có thể thấy, việc không ăn hoặc ăn ít gừng và các thực phẩm cay nóng khác vào mùa thu đã được người xưa chú ý từ lâu, điều này hoàn toàn hợp lý.
Vì vậy, để bảo vệ cơ thể khỏi tác hại của khô hanh mùa thu, khi mùa thu đến, chúng ta nên "uống nước muối loãng buổi sáng, uống nước mật buổi tối, từ chối gừng", để vượt qua mùa thu "nhiều chuyện" một cách an toàn, giữ gìn sức khỏe bản thân!
|
