Chứng mỡ máu cao thuộc phạm vi chứng đàm, chóng mặt, hồi hộp, ngực bí trong y học cổ truyền. Đặc trưng lâm sàng là chóng mặt, ngực bí, tăng lipid huyết tương (triglyceride và cholesterol) lúc đói (một số trường hợp lâm sàng không có triệu chứng nào).
Bệnh này do ngoại nhân ăn lâu ngày đồ béo ngậy, thực phẩm ngọt béo, nội nhân do già yếu hoặc thể chất vốn dĩ yếu gây mất cân bằng âm dương thận. Cơ chế bệnh lý là tổn thương gan thận, đàm ứ nội trệ.
Nếu lượng mỡ trong máu quá nhiều, dễ gây “máu đặc”, lắng đọng trên thành mạch máu, dần hình thành mảng nhỏ (chính là “xơ vữa động mạch” mà ta thường gọi), những mảng này tăng dần về số lượng và kích thước, dần tắc nghẽn mạch máu, làm chậm lưu thông máu, nghiêm trọng có thể làm gián đoạn dòng máu. Trường hợp xảy ra ở tim sẽ gây bệnh tim mạch vành; ở não sẽ dẫn đến đột quỵ; nếu tắc nghẽn mạch máu võng mạc mắt, sẽ gây suy giảm thị lực, mù lòa; nếu ở thận, sẽ gây xơ vữa động mạch thận, suy thận; nếu ở chi dưới, sẽ xuất hiện hoại tử, loét chi. Ngoài ra, mỡ máu cao có thể gây tăng huyết áp, kích thích sỏi mật, viêm tụy, làm nặng thêm viêm gan, gây rối loạn chức năng sinh dục nam giới, sa sút trí tuệ ở người già, v.v.
Điều trị chứng mỡ máu cao ngoài dùng thuốc hạ mỡ, thuốc thiện cũng có thể giúp hạ mỡ.
1. Canh ba nấm chay hiệu quả: Giảm mỡ, giảm huyết áp, phòng ngừa ung thư.
Nguyên liệu: Nấm đông cô, nấm mèo, nấm măng mỗi loại 25 gram, miếng ngô non 50 gram, nước hầm vừa đủ, bột năng, gia vị ít.
Cách chế biến: Đưa nấm đông cô, nấm mèo, nấm măng vào nước sạch ngâm nở, rửa sạch, cho vào chảo dầu xào, sau đó cho thêm nước hầm, miếng ngô non nấu cùng, khi chín thì cho bột năng và gia vị (muối, hạt nêm...) vào đảo đều một chút là được.
Cách dùng: Ăn kèm bữa cơm.
2. Canh đậu phụ xào hai nấm hiệu quả: Bổ khí huyết, giảm mỡ máu, huyết áp.
Nguyên liệu: Nấm mèo 15 gram, đậu phụ tươi chất lượng tốt 300–500 gram, nấm tuyết 15 gram, nước hầm thịt vừa đủ, tương đậu, hạt tiêu, rau mùi, dầu ăn, muối, hạt nêm ít.
Cách chế biến: 1. Cho nấm mèo, nấm tuyết vào nước sạch ngâm nở, rửa sạch, bỏ tạp chất, xào sơ qua trong chảo dầu. Rau mùi rửa sạch, thái nhỏ. 2. Đậu phụ rửa sạch, cắt thành khối vuông cạnh 2 cm, cho vào chảo dầu xào cùng tương đậu, sau đó cho nấm mèo, nấm tuyết, nước hầm, rau mùi, hạt tiêu, muối và hạt nêm, nấu chín là được.
Cách dùng: Ăn kèm bữa cơm.
3. Cháo tam thất đầu khấu hiệu quả: Tăng cường tim, giảm mỡ máu, huyết áp.
Nguyên liệu: Tam thất 5 gram, đầu khấu 30–60 gram, gạo 100 gram, táo đỏ 2 quả, đường trắng vừa đủ.
Cách chế biến: 1. Tam thất, đầu khấu rửa sạch, cho vào nồi đất sắc lấy nước đặc. 2. Gạo, táo đỏ, đường trắng cho vào nồi đất, thêm nước vừa đủ, nấu thành cháo loãng trước, sau đó cho nước thuốc vào, khuấy nhẹ, đun nhỏ lửa đến khi sôi lên, thấy cháo đặc quánh thì tắt bếp, đậy nắp để nguội 5 phút là được.
Cách dùng: Uống nóng vào bữa sáng và bữa tối. Tránh dùng nồi sắt để nấu.
4. Trà sơn tra hà thiết hiệu quả: Tiêu mỡ, giảm huyết áp.
Nguyên liệu: Sơn tra 15 gram, lá sen 12 gram, trạch tả 10 gram.
Cách chế biến: Ba vị trên cắt nhỏ, đun với nước hoặc pha bằng nước sôi, lấy nước đặc là được.
Cách dùng: Mỗi ngày uống 1 thang, uống như trà. Sơn tra có thể ăn sống hoặc nấu cháo.
|
