Khoa học dưỡng sinh trong thực phẩm ngũ vị

Những người có khẩu vị khác nhau, vị chua, ngọt, đắng, cay, mặn đều không giống nhau. Đông y cho rằng để khỏe mạnh, cần ăn cân bằng các loại thực phẩm với nhiều vị khác nhau.
Ngọt: Đông y cho rằng vị ngọt vào tỳ. Ăn ngọt có thể bổ khí huyết, bổ sung năng lượng, giải mỏi, điều hòa dạ dày và giải độc. Tuy nhiên, người mắc bệnh tiểu đường, béo phì, tim mạch nên ăn ít.
Chua: Đông y nói “chua sinh can”. Thực phẩm vị chua có tác dụng tăng cường chức năng tiêu hóa và bảo vệ gan. Thường xuyên ăn không chỉ giúp tiêu hóa tốt, diệt vi khuẩn trong đường ruột, mà còn có công dụng phòng cảm cúm, hạ huyết áp, làm mềm mạch máu. Các loại quả như cà chua, sơn tra, cam giàu vitamin C, có thể phòng chống ung thư, chống lão hóa, phòng ngừa xơ vữa động mạch; ăn quýt còn có thể phòng ngừa bệnh tim thiếu máu cục bộ và xơ vữa động mạch.
Đắng: Có câu xưa “dược tốt thì khổ miệng”. Đông y cho rằng “đắng sinh tâm”, “vị đắng vào tim”. Vị đắng có tác dụng trừ thấp và lợi tiểu. Ví dụ như bí đao, thường xuyên ăn có thể chữa chứng phù thũng.
Cay: Đông y cho rằng vị cay vào phế. Có tác dụng phát hãn, lý khí. Những thực phẩm phổ biến như hành, tỏi, gừng, ớt, hạt tiêu đều là thực phẩm chủ yếu vị cay. Các chất “cay tố” trong những thực phẩm này vừa bảo vệ mạch máu, vừa điều hòa khí huyết, thông kinh lạc. Thường xuyên ăn có thể phòng tránh cảm lạnh do phong hàn. Tuy nhiên, người bị trĩ, táo bón, suy nhược thần kinh không nên ăn.
Mặn: Là vị đứng đầu trong ngũ vị, ăn mãi cũng không chán. Đông y cho rằng “mặn nhập thận”, có tác dụng điều hòa thẩm thấu của tế bào và máu trong cơ thể, duy trì chuyển hóa bình thường. Sau khi nôn mửa, tiêu chảy, đổ nhiều mồ hôi, nên uống nước muối loãng vừa phải để duy trì chuyển hóa bình thường.