Hướng ngủ Hướng ngủ là vấn đề về tư thế nằm ngủ. Vì khí hậu thay đổi theo bốn mùa, hướng gió, ánh nắng, nhiệt độ trong phòng cũng thay đổi theo, nên hướng ngủ cũng cần thay đổi. Trước hết, cần tránh nằm ngủ hướng Bắc. Vì phương Bắc là dương trung chi dương, chủ lạnh, chủ thủy. Đầu là nơi tụ họp tất cả các dương khí, là nơi cất giữ linh hồn, sợ nằm đầu hướng Bắc sẽ bị khí âm lạnh trực tiếp tổn thương dương khí cơ thể. Trong “Thiên Kim Yếu Phương – Đạo Lâm Dưỡng Tính” viết: “Đầu không nên nằm hướng Bắc, cũng đừng đặt giường sát tường Bắc”. Trong “Lão Lão Hằng Nghi – An Tỉnh” cũng nói: “Đầu không nên nằm hướng Bắc, nghĩa là tránh khí âm”. Tất cả đều phản đối rõ ràng việc nằm ngủ hướng Bắc. Thứ hai, nên chọn hướng ngủ theo mùa. Nghĩa là trong bốn mùa nên có bốn hướng ngủ khác nhau, phải ngủ theo khí thịnh trong từng mùa, thuận theo tự nhiên. Ví dụ: Xuân khí thịnh về phương Đông, vào mùa xuân nên đầu hướng Đông; Hạ khí thịnh về phương Nam, vào mùa hè nên đầu hướng Nam; Thu khí thịnh về phương Tây, vào mùa thu nên đầu hướng Tây; Đông khí thịnh về phương Bắc, vào mùa đông nên đầu hướng Bắc. Đây là một quan điểm, nhìn từ quan niệm toàn diện “thiên nhân tương ứng” về hướng ngủ. Thêm nữa, đề xuất nằm ngủ hướng Đông – Tây. Trong “Lão Lão Hằng Nghi” dẫn lời “Bảo Sinh Tâm Giám”: “Khi ngủ, mùa xuân đầu nên hướng Đông, mùa thu đầu hướng Tây”; “Thiên Kim Yếu Phương – Đạo Lâm Dưỡng Tính” nói: “Mọi người ngủ, mùa xuân hướng Đông, mùa thu hướng Tây”, nghĩa là vào mùa xuân, đầu hướng Đông, chân hướng Tây; mùa thu, đầu hướng Tây, chân hướng Đông. Tại sao lại đề xuất như vậy? Cơ sở lý luận là trong “Hoàng Đế Nội Kinh” có câu: “Xuân hạ dưỡng dương, thu đông dưỡng âm”. Mùa xuân và mùa hè thuộc dương, dương khí lên cao, mạnh mẽ, phương Đông thuộc dương, chủ lên, đầu hướng Đông để phù hợp với khí sinh phát, dưỡng dương; mùa thu và mùa đông thuộc âm, dương khí thu lại, tiềm tàng, phương Tây thuộc âm, chủ xuống, đầu hướng Tây để phù hợp với khí tiềm tàng, dưỡng âm. Ngoài ra, còn có ý kiến đề xuất nằm ngủ hướng Đông ổn định, không thay đổi theo bốn mùa, lý do là phương Đông chủ mùa xuân, chủ khí sinh phát, nằm đầu hướng Đông suốt năm là để thuận theo khí sinh phát.
|