Gout đã trở thành một căn bệnh phổ biến trong xã hội hiện đại. Theo thống kê gần đây, hơn một phần năm người Trung Quốc trên 30 tuổi có tình trạng acid uric trong máu cao, và từ 5% đến 12% những người này sẽ phát triển thành gout. Về cơ bản, nồng độ acid uric trong máu càng cao thì khả năng mắc gout càng lớn.
· Nguyên nhân gây bệnh
Từ quan điểm y học phương Tây, gout là do rối loạn chuyển hóa purin hoặc giảm bài tiết acid uric trong cơ thể, dẫn đến tăng acid uric trong máu, các tinh thể acid uric lắng đọng ở khớp gây viêm sưng đau khớp. Người bệnh điển hình thường là nam giới trung niên, bị đau dữ dội ở khớp chi dưới vào ban đêm khi đang ngủ, khiến họ tỉnh giấc, khớp bị ảnh hưởng có biểu hiện nóng đỏ, sưng phù rõ rệt, đặc biệt là khớp ngón chân cái là vị trí hay bị tổn thương nhất.
Từ góc nhìn của y học cổ truyền, gout thuộc phạm vi "bí chứng", "Bạch hổ lịch tiết phong" trong y học cổ truyền, còn acid uric dư thừa là loại "đàm trọc", "thấp trọc" không nên có. Vì vậy, y học cổ truyền cho rằng nguyên nhân chính của gout nguyên phát là do chức năng tỳ thận bẩm sinh suy yếu: chức năng vận hóa của tỳ kém nên sinh ra nội tà đàm trọc; chức năng phân thanh phân thấp của thận rối loạn, làm giảm lượng và tốc độ bài tiết thấp trọc, dẫn đến sinh ra nội tà đàm trọc. Khi đó, nếu lại uống rượu quá mức, ăn uống thất thường, lao lực quá độ hoặc khớp bị chấn thương ngoại lai, sẽ thúc đẩy đàm trọc lưu thông đến khớp, cơ thịt, gây tắc nghẽn khí huyết, hình thành đau bí, tức là viêm khớp gout.
· Điều trị
Trong điều trị, y học phương Tây thường dùng colchicine, thuốc chống viêm giảm đau và thuốc ức chế sản xuất acid uric để xử lý bệnh nhân gout, về cơ bản hiệu quả tốt, nhưng tác dụng phụ như dị ứng hoặc khó chịu đường tiêu hóa khá phổ biến. Trên thực tế, y học cổ truyền cũng có nhiều phương thuốc có thể điều trị gout, ví dụ như trong giai đoạn cấp tính viêm khớp gout, tùy theo tình trạng bệnh có thể lựa chọn Đương quy niêm đau thang, Thượng trung hạ thông dụng gout hoàn, Bạch hổ gia quế chi thang hoặc Tứ diệu hoàn, thường đạt hiệu quả tốt.
Thêm một nhóm bệnh nhân gout khác là những người có thể chất hư phiến, phù thũng, tức là béo phì mà cơ bắp mềm nhão, dễ đổ mồ hôi, thường xuyên mệt mỏi, cảm giác nặng nề ở vùng dưới lưng, thậm chí sau khi lao động sẽ xuất hiện phù ở chi dưới, nhóm bệnh nhân này có thể dùng Phương phòng kỷ hoàng kỳ thang gia giảm để kiểm soát acid uric, đồng thời đạt được hiệu quả giảm cân và cải thiện mệt mỏi. Nghiên cứu tài liệu cũng chỉ ra rằng thổ phục linh, bạch tật lê có thể làm giảm nồng độ acid uric trong máu, các vị thuốc như ích dĩ nhân, trạch tả, xa tiền tử, đại phúc bì, phục linh bì giúp bài tiết acid uric, những vị thuốc này khi phối hợp thích hợp có thể dùng trong giai đoạn nghỉ giữa các cơn gout để giảm acid uric.
· Phương pháp ăn uống bổ dưỡng
Bệnh nhân gout cần chú ý chế độ ăn uống, nói chung nên uống nhiều nước, hạn chế rượu, tránh ăn các thực phẩm giàu purin như nội tạng, cá khô, cá ngừ, cá trắng, cá bống, cá mú, mực, hàu, sò điệp, hầm xương, giá đậu nành, măng tây, nấm hương... Các thực phẩm thịt gia súc và đậu cũng chứa purin đáng kể, không nên ăn nhiều. Tuy nhiên, bệnh nhân gout không phải không được ăn gì cả, các loại rau củ quả thì ăn nhiều không sao. Dưới đây giới thiệu hai món ăn bổ dưỡng hỗ trợ bệnh nhân gout:
Một là: Cháo ích dĩ
Lấy một lượng thích hợp ích dĩ và gạo trắng, tỷ lệ khoảng 3:1. Ngâm ích dĩ trong nước khoảng 4-5 giờ, gạo trắng ngâm 30 phút, sau đó trộn lẫn, thêm nước nấu thành cháo.
Hai là: Canh bí đao
Lấy bí đao 300g (không bỏ vỏ), 5-6 quả táo tàu, một ít sợi gừng. Trước tiên xào thơm gừng, rồi cho bí đao thái lát và táo tàu vào nồi cùng với nước và gia vị vừa đủ, nấu thành canh.
|
