เมื่อเข้าสู่ฤดูใบไม้ร่วง อุณหภูมิแตกต่างกันมาก กลางวันยังร้อน แต่เช้า ค่ำ และกลางคืนค่อนข้างเย็น ภูมิอากาศเริ่มแห้ง หลังจากโดนอากาศเย็น อาจเกิดอาการคอแห้ง จมูกอุดตัน ไอ เสียงแห้ง ปวดข้อ ท้องผูก ซึ่งเรียกว่า “อาการแห้งของฤดูใบไม้ร่วง” หลังฝนตก ความเย็นเพิ่มขึ้นอย่างฉับพลัน ผู้สูงอายุที่อวัยวะต่าง ๆ อยู่ในช่วงเสื่อมสภาพ ความสามารถในการปรับตัวต่อสภาพแวดล้อมต่ำ ไม่สามารถทนต่อการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิได้ จึงเกิดโรคทางเดินหายใจและโรคเรื้อรังกลับมาเป็นซ้ำ ดังนั้น หลังเข้าสู่ฤดูใบไม้ร่วง การดูแลตนเองของผู้สูงอายุจึงมีความสำคัญมาก
ควรเพิ่มการออกกำลังกายอย่างเหมาะสม เพื่อปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิ เพิ่มภูมิคุ้มกันโรค ฤดูใบไม้ร่วงมีแสงแดดดี แสงไม่แรง จึงเป็นช่วงเวลาที่ดีที่สุดสำหรับกิจกรรมกลางแจ้ง ผู้สูงอายุควรเลือกกิจกรรมกลางแจ้งที่เหมาะสมกับสภาพร่างกาย ผู้ที่มีสุขภาพดี อาจเลือกปีนเขา ตกปลา ท่องเที่ยว ผู้ที่มีสุขภาพไม่ดี ควรเลือกกิจกรรมที่ใช้พลังงานน้อย เช่น เดินเล่นกลางแจ้ง ทำท่าโยคะ ทำสมาธิ เป็นต้น
ปรับเสื้อผ้าตามอุณหภูมิ ยิ่งเข้าสู่ปลายฤดูใบไม้ร่วงยิ่งต้องทำ ไม่ควรทำตามวิธี “ฤดูใบไม้ผลิสวมเสื้อหนา ฤดูใบไม้ร่วงทนหนาว” อย่างที่คนหนุ่มสาวทำ เพราะอาจทำให้เกิดโรคทางเดินหายใจและโรคเรื้อรังกลับมาเป็นซ้ำ รองรับโภชนาการอย่างเหมาะสม ดูแลสุขอนามัยอาหาร ช่วงต้นฤดูใบไม้ร่วง อุณหภูมิยังสูง ช่วงนี้เป็นช่วงที่แมลงวัน ยุง แพร่พันธุ์ และแบคทีเรียเติบโต อาหารง่ายต่อการเน่าเสีย โรคติดต่อทางระบบทางเดินอาหาร เช่น ท้องร่วง ท้องอืด พบได้บ่อย อาหารเป็นพิษก็พบบ่อย จึงควรระวังสุขอนามัยอาหารเป็นพิเศษ
ควรลดการบริโภคอาหารดิบ อาหารทะเล ผู้สูงอายุมีระบบย่อยอาหารอ่อนแอ ไวต่อการกระตุ้นจากความเย็น แม้เครื่องดื่มเย็นที่ฆ่าเชื้อครบถ้วนก็อาจทำให้ท้องเสียได้ อาหารที่เหลือในบ้าน ควรปรุงให้ร้อนอีกครั้งก่อนรับประทาน ไม่เช่นนั้น อาจทำให้เกิดท้องอืดเฉียบพลัน หรืออาหารเป็นพิษ ช่วงปลายฤดูใบไม้ร่วง ภูมิอากาศแห้ง ผู้สูงอายุมักขาดน้ำ ทำให้รู้สึกปากแห้ง ท้องผูก ควรปรับโครงสร้างอาหาร รับประทานอาหารที่ชุ่มชื้น ช่วยเพิ่มน้ำในร่างกาย เช่น นมถั่วเหลือง มะเขือเทศ ลูกพลับ กล้วย ลูกเดือย ถั่วเหลือง ไข่สัตว์ เป็นต้น หลีกเลี่ยงหรือลดการบริโภคอาหารเผ็ด เพื่อปรับปรุงการทำงานของอวัยวะภายใน เพิ่มภูมิคุ้มกันโรค
นอกจากนี้ ผู้สูงอายุควรรักษาอารมณ์ให้ดี รู้จักตัวเอง ทำงานบ้านอย่างพอเหมาะ ถ้ามีอาการไม่สบาย ควรไปตรวจรักษาที่โรงพยาบาลทันที
| 