Nagbasa ako ng mga aklat tungkol sa mga salawikain at natuklasan ko na marami dito ang mga salawikain tungkol sa kalusugan at pag-iwas sa sakit. Ang mga salawikain na ito ay madaling maintindihan, simple at lubos na kapaki-pakinabang sa sariling pag-aalaga.
Marami sa mga salawikain na ito ay mayroong medikal na aral, tulad ng "Ang kalusugan ay unang yaman", "Walang utang, mayaman; walang sakit, masaya; ang kalusugan ay halaga ng libo-libo", "May milyon-milyong uri ng sakit, ngunit ang kalusugan ay isa lang", "Huwag huminga ng hangin habang tumatagal ang pawis", "Ang lamig ay dumating mula sa paa, ang sakit ay dumating mula sa bibig", "Kung may sakit, agad i-treat; kung wala, agad i-prevent", "Buksan ang bintana, hayaan ang liwanag; palitan ang hangin, panatilihin ang kalusugan", "Kung hindi i-treat ang maliit na sakit, mahirap i-treat ang malaking sakit", "Tatlong bahagi ng gamot, pitong bahagi ng pag-aalaga", "Para sa malaking sakit, alagaan; para sa maliit na sakit, harapin; para sa walang sakit, i-prevent". Ang mga salawikain na ito ay talagang puno ng matalino at makabuluhan mga salita, parang isang bawat gamot na nakakatulong sa pagpapanatili ng kalusugan at pagpapalakas ng katawan.
"Ang paggawa ng trabaho ay nagbibigay ng respite", "Mas mabuti ang pagtulog sa alas-singko kaysa kumain ng ginseng", ay direktang nagpapaalala na ang sapat na tulog ang pangunahing batayan ng kalusugan. "Kung gusto mong maiwasan ang lahat ng sakit, hayaan mo ang gutom na lima," "Kung gusto mong maging malakas, lutuin ang pagkain hanggang maging pulbos," ay direktang nagpapahalaga sa kahalagahan ng pagkain nang may balanse. "Maginhawa ang buhay, limitado ang pangarap; malinis ang utak, matulog nang maaga," "Kung malinis ang puso, ang sakit ay aalis na mismo," "Minsan kang ngiti, malusog ang katawan; minsan kang umiyak, mahirap mabuhay," ay nagpapahalaga sa kahalagahan ng mental health sa pag-alis ng problema at lungkot. Ang mga salawikain tulad ng "Ang aktibo ay laging malakas, ang tahimik ay laging may sakit," "Ang tagumpay ay nanggagaling sa trabaho, ang kalusugan ay nanggagaling sa pag-eebanghel," "Kung gusto mong maging malusog, araw-araw mag-eebanghel," "Ang pag-eebanghel ay isang tunay na gamot, ang kalinisan ay isang magandang remedyo" ay malapit sa pang-araw-araw na buhay at puno ng kasiyahan.
Marami sa mga salawikain na ito ay nagtuturo sa mga tao na magkaroon ng mabuting gawi sa pagkain at pagtulog, tulad ng "Madaling matulog, madaling bumangon, ang mata at ilong ay masaya; mahirap matulog, mahirap bumangon, walang lakas ang buong katawan," "Kung ayaw mong mag-insomnia, lutuin ang rice with white lotus seed," "Laging mag-expose sa sikat ng araw, malakas ang katawan," "Huwag kumain ng cold rice, bawasan ang pagkain sa gabi," "Kumain nang maliit pero madalas, magandang kalusugan at mahabang buhay." Bukod dito, ang pagpapanatili ng personal na kalinisan, tulad ng madalas magbasa at maglinis, ay nakakatulong sa kalusugan. Tulad ng "Madalas maglinis ng damit at magbasa, madalas maglinis ng kumot, mababa ang sakit," "Madalas mag-cut ng kuko, hindi dumating ang sakit."
Ang emosyon at kalusugan ay malapit ang ugnayan. Ang mga taong may positibong emosyon at masaya ang loob ay nakakatulong sa kanilang resistensya at nakakatulong sa kanilang buhay na matagal. Halimbawa ang mga salawikain tulad ng "Ang galit ay nagpapabilis ng pagtanda, ang ngiti ay nagpapabata," "Isang beses ng ngiti araw-araw, hindi mababago ang edad; isang beses ng galit araw-araw, hindi man o mababago, bata pa rin." Ito ay may katotohanan. Sa mga taon ng aking pag-retiro, madalas akong nagbasa ng mga salawikain na ito, na nagbigay sa akin ng patnubay na alalahanin ang buhay at bigyang pansin ang sariling kalusugan. Hindi lamang ito nakatulong sa pagtaas ng kalidad ng aking pagkabata, kundi nagdagdag din ng kasiyahan sa aking espirituwal na buhay.
|
