Quan sát 106 trường hợp viêm gan B mạn tính điều trị kết hợp Đông – Tây y

Tôi sử dụng phương pháp điều trị kết hợp Đông – Tây y để điều trị hệ thống 106 trường hợp viêm gan B mạn tính, đạt hiệu quả tốt, báo cáo như sau:1. Dữ liệu lâm sàngTất cả các trường hợp đều đáp ứng tiêu chuẩn chẩn đoán theo "Phương án điều trị viêm gan do virus" sửa đổi năm 1995 tại hội nghị khoa học truyền nhiễm và ký sinh trùng toàn quốc (Bắc Kinh)[1]. Chia 159 bệnh nhân khám ngoại trú thành hai nhóm ngẫu nhiên. Nhóm điều trị 106 trường hợp, nam 81, nữ 25; tuổi từ 16–72, trung bình (38,4 ± 11,6) tuổi; thời gian bệnh từ 6 tháng đến 20 năm, trung bình (7,3 ± 4,2) năm; trong đó viêm gan trung độ mạn tính 57 trường hợp, viêm gan nặng mạn tính 24 trường hợp, viêm gan kèm xơ gan 25 trường hợp. Nhóm đối chứng 53 trường hợp, nam 42, nữ 11; tuổi từ 15–68, trung bình (37,5 ± 10,8) tuổi; thời gian bệnh từ 8 tháng đến 16 năm, trung bình (6,5 ± 3,8) năm; trong đó viêm gan trung độ mạn tính 26 trường hợp, viêm gan nặng mạn tính 12 trường hợp, viêm gan kèm xơ gan 15 trường hợp. So sánh dữ liệu hai nhóm không có sự khác biệt ý nghĩa (P > 0,05).2. Phương pháp điều trịHai nhóm bệnh nhân đều được dùng Inosine, Vitamin C, Hepalot mỗi loại 0,2g, uống 3 lần/ngày. Nhóm đối chứng phối hợp dùng Hepalin 2ml, tiêm bắp, 1 lần/ngày. Nhóm điều trị ngoài ra phối hợp thuốc Đông y, phương cơ bản: Bạch thược 10g, Đại hoàng 10g, Kim ngân hoa 20g, Bán chi liên 20g, Bạch hoa xà thiệt thảo 30g, Bán biên liên 15g, Xa tiền tử 10g, Đan sâm 30g, Xích thược 15g, Đảng sâm 15g, Cơ nội kim 15g, Thần khúc, Mạch nha, Cốc nha mỗi thứ 20g. Nếu đầy bụng kém ăn thêm Mộc hương, Sa nhân; nếu đại tiện lỏng thêm Phục linh, Bạch truật sao; nếu chân tay mỏi yếu thêm Sơn dược, Hoàng kỳ; nếu mắt khô thêm Câu kỷ tử, Cỏ ngọt; nếu xơ gan rõ thêm Bổ cốt chỉ, Mã giáp, Tam thất, Hồng hoa. Mỗi ngày 1 thang, sắc uống, điều trị liên tục 2 tháng.3. Kết quả3.1 Tiêu chuẩn hiệu quả: Sau điều trị, triệu chứng lâm sàng giảm rõ rệt, các chỉ số hóa học chức năng gan đều trở về bình thường là hiệu quả tốt; triệu chứng lâm sàng cải thiện, các chỉ số chức năng gan cải thiện ở mức độ khác nhau là hiệu quả; sau điều trị triệu chứng lâm sàng và các chỉ số chức năng gan cải thiện không rõ rệt là vô hiệu.3.2 Kết quả: Trong 106 trường hợp nhóm điều trị, có 75 trường hợp hiệu quả tốt, 26 trường hợp hiệu quả, 5 trường hợp vô hiệu, tỷ lệ hiệu quả tổng cộng 95,28%; trong 53 trường hợp nhóm đối chứng, có 16 trường hợp hiệu quả tốt, 21 trường hợp hiệu quả, 16 trường hợp vô hiệu, tỷ lệ hiệu quả tổng cộng 69,91%. Hiệu quả nhóm điều trị rõ ràng tốt hơn nhóm đối chứng (P < 0,01).4. Thảo luậnViêm gan B mạn tính là một trong những bệnh phổ biến, khó chữa trong lâm sàng. Nhiều bệnh nhân viêm gan B mạn tính và người mang virus viêm gan B (HBV) có thể tiến triển thành xơ gan và ung thư gan, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe con người. Cho đến nay, chưa có biện pháp điều trị hiệu quả tại cả trong và ngoài nước, hiệu quả điều trị interferon thấp, và chỉ có thể ức chế sao chép virus, do đó rất dễ tái phát.Qua nhiều năm thực tiễn lâm sàng, tôi nhận thấy cơ chế bệnh lý của bệnh gan chủ yếu do thấp nhiệt dịch độc xâm nhập, tổn thương phổi và tỳ, rối loạn khí huyết âm dương, tức là "độc ứ giao kết, chính hư tà thịnh". Điều trị cần giải độc hóa ứ để trị biểu, bổ chính tăng cường chức năng miễn dịch để trị bản. Trong phương thuốc tự lập, dùng Bạch thược nâng đỡ dương khí, điều hòa khí cơ; dùng Đại hoàng thanh nhiệt giải độc, tả trọc thông đại tiện. Một lên một xuống, tương phản tương thành. Bán biên liên, Bán chi liên, Bạch hoa xà thiệt thảo, Kim ngân hoa, Xa tiền tử thanh giải thấp nhiệt dịch độc; Đan sâm, Xích thược hóa ứ thông lạc. Các vị thuốc này phối hợp với Đại hoàng, khiến thấp nhiệt dịch độc được giải từ phía dưới. Đảng sâm, Cơ nội kim, Ba vị thần (Giai tam tiên) bổ tỳ kiện vị, cố hậu thiên chi bản, khiến tà đi mà không tổn chính, chính khí đầy đủ đủ để chống tà.Trong quá trình điều trị, một số bệnh nhân dùng thuốc ban đầu men transaminase giảm không rõ rệt, một số ít trường hợp thậm chí có xu hướng tăng. Tôi nhận thấy đây chính là biểu hiện của sự tranh đấu giữa chính và tà trong cơ thể, là dấu hiệu tốt cho thấy miễn dịch tế bào được kích hoạt, tiếp tục dùng thuốc, chờ chính thắng tà thua, triệu chứng và dấu hiệu sẽ dần cải thiện, các chỉ số cũng dần trở về bình thường.Kết quả quan sát cho thấy, điều trị viêm gan B mạn tính bằng phương pháp kết hợp Đông – Tây y rõ ràng tốt hơn phương pháp điều trị Tây y thông thường, cho thấy Đông y có ưu thế rõ rệt trong điều trị viêm gan B, đáng để tiếp tục nghiên cứu, hệ thống hóa.