Nói về việc thanh nhiệt giải độc qua hoa vàng

Hoa vàng tên đầy đủ là "Kim âm hoa", được đề cập trong "Bản thảo cương mục" dưới mục "Nhẫn đông", là hoa nụ của cây nhẫn đông – một loại cây bụi leo bán thường xanh. Hoa nở vào đầu hè, đôi hoa mọc ở kẽ lá, ban đầu màu trắng, sau chuyển vàng, vàng trắng đan xen, nên gọi là "kim âm hoa", lá cây vẫn xanh suốt mùa đông, vì vậy có tên "nhẫn đông".
Do khả năng thích nghi mạnh, trồng phổ biến ở hầu hết các vùng miền Trung Quốc, hái vào tháng 5–6 khi hoa chưa nở, thu hoạch phần nụ chưa nở. Thời điểm hái phải trước khi mặt trời mọc, chọn lúc hương thơm còn nguyên, sau khi hái cần trải lên chiếu tre, phơi nắng trong ngày.
Hoa vàng vị ngọt, tính hàn, có thể thanh nhiệt giải độc, dùng để điều trị nhiễm trùng đường hô hấp trên, cảm cúm lưu hành, viêm hạch amidan, viêm tuyến vú cấp tính, viêm phổi thùy lớn, viêm ruột do trực khuẩn lỵ, viêm ruột thừa cấp tính, áp xe mủ, v.v. Liều dùng từ 10–100 gram.
Nguyên nhân hoa vàng có thể thanh nhiệt giải độc, theo nghiên cứu dược lý, tác dụng kháng khuẩn rộng rãi, đối với vi khuẩn tụ cầu vàng, tụ cầu trắng, liên cầu tan huyết nhóm A, trực khuẩn thương hàn, trực khuẩn lỵ, trực khuẩn lao, phế cầu khuẩn đều có tác dụng ức chế.
Phương thuốc điển hình nhất của hoa vàng là "Ngân kiều tán" – dùng để điều trị cảm phong nhiệt: hoa vàng, liên kiều mỗi thứ 12 gram, bạc hà, cúc tuệ, ô tặc tử, cam thảo mỗi thứ 10 gram, trúc diệp, cam thảo, đậu xưởng, la căn mỗi thứ 6 gram, tán vụn thô, mỗi lần dùng 18 gram, sắc uống. Hiện nay, viên "Ngân kiều giải độc" bán trên thị trường cũng dựa trên phương này.
Hoa vàng phối hợp với cúc hoàng có thể điều trị viêm ruột thừa đơn thuần cấp tính; phối hợp với hồng hoa dùng để điều trị viêm phụ khoa; phối hợp với cúc hoa dùng để thanh nhiệt tán phong.
Hoa vàng còn có thể chế thành trà: lấy 5–10 bông hoa vàng, rửa sạch bằng nước, sau đó pha với nước sôi 15–30 phút, là có thể uống một ly trà hoa vàng thơm dịu, thanh mát, có tác dụng thanh nhiệt, giải hỏa. Uống mỗi ngày một ly vào mùa xuân hè, có thể phòng ngừa nội nhiệt, ngoại cảm. Nhưng do tính hàn, không nên dùng lâu dài, người dương hư thể yếu cần thận trọng.
Để giảm tính hàn của hoa vàng, khi dùng thuốc có thể sao qua; nếu sao thành than thì có thể thanh huyết chỉ huyết, dùng làm thuốc khác.