Thông tin chung
4 nữ, tuổi lần lượt là 31, 56, 60, 73. 2 nam, tuổi lần lượt là 34, 61. Trong số 4 nữ, có 2 người bị liệt mặt bên phải, các trường hợp còn lại đều là liệt mặt bên trái.
Chủ yếu biểu hiện:
Môi lệch, rãnh mũi môi nông đi, mí mắt không khép kín, không nhíu trán, phồng má, nhíu mày, môi thò ra, khi cười miệng méo xuống, mặt bị kéo về phía bên lành, lưỡi nhạt đỏ, lưỡi phủ mỏng trắng hoặc vàng, mạch phù sác hoặc tế tinh.
Phương pháp điều trị:
Châm cứu kết hợp với kỹ thuật bấm huyệt làm chủ yếu, trong quá trình điều trị không dùng thuốc hay điện châm. Nguyên tắc: Khử phong thông lạc.
Phương thuốc: Hợp Cốc, Thái Xung, Thiên Chánh, Giáp Xe xuyên Địa Thương, Địa Thương xuyên Giáp Xe, Phong Trì, Hạ Quan, Nghi Hương, Thừa Tuyền hoặc Giáp Thừa Tuyền. Mỗi lần chọn 3–4 huyệt.
Biện chứng gia giảm: Trường hợp mí mắt không khép kín, chảy nước mắt, thêm Tàm Trúc, Ngư Dục, Tư Trúc Không, Dương Bạch xuyên Ngư Dục. Trường hợp đau sau tai, thêm Dịch Phong. Trường hợp vị giác giảm, thêm Liêm Tuyền. Kỹ thuật: Bình bổ bình tả, kỹ thuật rút kim.
Thao tác: Hợp Cốc, Thái Xung, Phong Trì dùng phương pháp tả; Hạ Quan, Thiên Chánh, Nghi Hương châm ngang, dùng phương pháp bình bổ bình tả; Dương Bạch châm ngang hướng xuống, xuyên qua Ngư Dục; Địa Thương châm ngang hướng Giáp Xe, Giáp Xe châm xiên hướng Địa Thương, đồng thời áp dụng kỹ thuật rút kim để làm cơ mặt co giật về phía sau, giữ kim 20 phút. Các huyệt còn lại đều dùng phương pháp bình bổ bình tả.
Kết quả điều trị: 6 ca đều đạt khỏi hoàn toàn sau một liệu trình (10 lần).
Chẩn đoán phân biệt:
Theo hình thức khởi phát và đặc điểm lâm sàng, chẩn đoán không khó. Bệnh này cần phân biệt với liệt mặt trung tâm, liệt thần kinh mặt do viêm đa rễ thần kinh cấp tính nhiễm trùng, cũng như liệt thần kinh mặt do viêm hoặc u ở hố sau sọ.
Kinh nghiệm:
Bệnh này thường do chính khí hư, mạch lạc rỗng, vệ ngoại bất cố, phong tà xâm nhập vào kinh lạc, khí huyết tắc nghẽn, mặt dương minh không được dưỡng, dẫn đến cơ mặt giãn lỏng không thu hồi. Y học hiện đại vẫn chưa rõ nguyên nhân thực sự của bệnh này, thường cho rằng có thể do viêm tại chỗ, ví dụ viêm thần kinh mặt do thấp, viêm màng xương trong ống gai thái dương, viêm tuyến nước bọt... Trong giai đoạn đầu bệnh (trong vòng 1 tuần), viêm đang ở giai đoạn phát triển, khi châm cứu nên chọn ít huyệt, kích thích nhẹ, hoặc đợi 1 tuần mới bắt đầu điều trị. Nếu bệnh kéo dài, điều trị sai, tình trạng chuyển từ thực sang hư, khí huyết không lên nuôi dưỡng dương minh, khiến cơ mặt thiếu dưỡng, teo rũ, tê liệt, thậm chí co giật cơ mặt, hoặc đến mức miệng và mắt méo không thể phục hồi. Phương pháp châm cứu điều trị bệnh này là khả thi và hiệu quả, có thể mở rộng ứng dụng để giúp ích cho bệnh nhân.
|
