Trong lúc gội đầu, tắm hơi, làm đẹp, để nhân viên massage nhẹ nhàng xoa bóp cổ tay, đập lưng, giúp thư giãn toàn thân... Xoa bóp chăm sóc sức khỏe đã trở thành biện pháp phổ biến trong đời sống hàng ngày, thậm chí dùng để điều trị và phòng ngừa bệnh tật. Để đáp ứng nhu cầu này, nhiều nơi như trung tâm tắm rửa, phòng tập thể dục, tiệm làm đẹp đều treo biển hiệu "xoa bóp chăm sóc sức khỏe". Tuy nhiên, khi điều tra một số tiệm làm đẹp, tiệm cắt tóc quy mô nhỏ, phóng viên phát hiện nhiều người không biết vị trí huyệt nhân trung, huyệt túc tam lý, thì làm sao có thể xoa bóp đúng cách? Các chuyên gia y học cho rằng, xoa bóp vốn là phương pháp dưỡng sinh truyền thống hiệu quả, nhưng nếu để người chưa qua đào tạo bài bản thực hiện, sẽ tiềm ẩn nhiều rủi ro: nhẹ thì tổn thương da, mô mềm, nặng thì tổn thương thần kinh, xương gây liệt thậm chí tử vong. Người tiêu dùng cần lựa chọn các cơ sở uy tín nếu muốn điều trị bằng xoa bóp.
Trường hợp 1: Xoa bóp sai cách dẫn đến liệt
Ông Triệu, cư dân Nam Kinh, năm ngoái được chẩn đoán mắc chứng thoát vị đĩa đệm thắt lưng. Ông đi khám khắp các bệnh viện lớn ở Nam Kinh và Thượng Hải, bác sĩ đều cho rằng phải phẫu thuật. Vì sợ mổ, ông tìm mọi cách để chữa khỏi bệnh mà không cần phẫu thuật. Nghe nói một cơ sở xoa bóp chăm sóc sức khỏe địa phương có thể chữa khỏi bệnh mà không cần mổ, ông mỗi ngày đều đến đó để được day bấm. Ban đầu ông cảm thấy đau lưng giảm hẳn, nên ngừng đi khám tại bệnh viện. Ba tháng sau, ông nằm liệt giường, không thể đứng dậy.
Ông Trương Kiến Minh, Phó Giám đốc Bệnh viện Y học cổ truyền Trung Hoa kết hợp với Tây Y, kiêm Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình, cho biết cuối cùng ông Triệu vẫn phải đến Thượng Hải phẫu thuật, nhưng vẫn để lại di chứng liệt hai chi dưới và mất kiểm soát tiểu tiện. Vì các thầy lang “lục lạc” đã thực hiện kỹ thuật day bấm mạnh, trong khi đĩa đệm của ông vốn đang ở trạng thái bệnh lý, khi bị day bấm mạnh, tình trạng tổn thương càng nặng thêm, đồng thời có thể khiến đĩa đệm vỡ, phình vào ống sống, chèn ép tủy sống và thần kinh đuôi ngựa gây liệt.
Trường hợp 2: Đạp lưng gây tổn thương cột sống
Chị Tống là nhân viên tư vấn tại một công ty giới thiệu việc làm ở thành phố. Do làm việc văn phòng lâu dài, chị bị đau cổ tay. Một lần đến trung tâm giảm cân tư nhân để giảm cân, nhân viên giới thiệu dịch vụ xoa bóp chăm sóc sức khỏe có thể phòng và điều trị đau cổ tay. Sau khi được xoa bóp, chị cảm thấy cổ tay thoải mái hơn. Nhân viên nói rằng nếu thêm một lần đạp lưng, hiệu quả sẽ tốt hơn.
Chị Tống nằm nửa người trên giường xoa bóp, một cô gái nhỏ chân mang giày thể thao mềm đang đạp lưng cho chị. Ban đầu chị cảm thấy dễ chịu. Nhưng lực ngày càng tăng, chị cố chịu đựng. Về nhà, liên tục mấy ngày sau, chị cảm thấy đau nhói dọc theo cột sống. Đi khám mới biết do nhân viên đạp lưng không đều lực, gây tổn thương cột sống.
Tại Trung tâm phục hồi chức năng Bệnh viện Đông Nam Thượng Hải, các bác sĩ chỉ ra rằng, xoa bóp bấm huyệt vốn là phương pháp phổ biến để điều trị đau cổ tay, nhưng không phải ai cũng phù hợp. Ví dụ, người mắc bệnh thoái hóa cột sống cổ dạng tủy, do lòng ống sống thu hẹp, làm tủy sống bị chèn ép, khoảng trống đệm bên trong ống sống bị thu nhỏ. Nếu kỹ thuật xoa bóp không đúng, có thể khiến tủy sống bị va chạm, làm tình trạng tổn thương cổ tay nghiêm trọng hơn.
Đạp lưng cũng là tác động lực lên xương, khớp và mô mềm, nguy hiểm cao hơn, rất có thể gây tổn thương thần kinh, xương và mô mềm. Nhiều nhân viên tại các tiệm xoa bóp, đạp lưng hầu hết không qua đào tạo chuyên nghiệp, có người chỉ biết vài kiến thức cơ bản. Nếu ai muốn dùng phương pháp xoa bóp, đạp lưng để điều trị bệnh, tốt nhất nên đến cơ sở y tế phục hồi chức năng chuyên nghiệp, chọn nhân viên có chứng chỉ chuyên môn, kiến thức chuyên sâu.
Vấn đề: Một số nhân viên xoa bóp làm việc không có chứng chỉ
Theo tìm hiểu, hiện nay xoa bóp được phân thành hai loại: một loại là xoa bóp y học, thuộc tính chất y tế, chủ yếu thực hiện trong bệnh viện để điều trị. Bác sĩ xoa bóp phải có trình độ chuyên khoa y học nhất định và đạt chứng chỉ hành nghề sau kỳ thi. Loại còn lại là xoa bóp chăm sóc sức khỏe do các tiệm xoa bóp, khách sạn, tiệm làm đẹp cung cấp, thuộc tính chất dịch vụ xã hội.
Một chuyên gia tại Đại học Y học cổ truyền Thượng Hải, không muốn tiết lộ tên tuổi, cho biết hiện nay các cơ sở xoa bóp y học trong bệnh viện đều tuân thủ nghiêm ngặt quy trình, bác sĩ xoa bóp đều đã qua chứng chỉ hành nghề. Tuy nhiên, thị trường xoa bóp chăm sóc sức khỏe tương đối phức tạp hơn. Theo quy định, một nhân viên xoa bóp chăm sóc sức khỏe đạt chuẩn cần có kiến thức hệ thống, kỹ năng xoa bóp chuyên môn, nắm vững kiến thức phục hồi chức năng, rồi trải qua kiểm tra nghiêm ngặt mới được cấp chứng chỉ hành nghề. Nhưng tại một số tiệm cắt tóc nhỏ, tiệm làm đẹp, một số nhân viên không qua đào tạo nghề chuyên môn, thậm chí không loại trừ tình trạng làm việc không có chứng chỉ.
Chuyên gia này cũng nhấn mạnh rằng, người không chuyên khi xoa bóp thường có động tác thô bạo, kỹ thuật sai, rất dễ gây tổn thương mô mềm, trật khớp cho người được xoa bóp. Khi sử dụng rượu, tinh dầu, kem thuốc làm chất dẫn truyền trong xoa bóp, nếu không kiểm soát tốt, dễ gây bỏng da, trầy xước da, nặng thì xuất hiện loét da. Việc xoa bóp cho người mắc bệnh truyền nhiễm có thể dẫn đến lây lan chéo.
Tại một khu dân cư lớn trên đường Cào Bảo, Thượng Hải, có tổng cộng hơn 10 tiệm làm đẹp, cắt tóc, gần như tất cả đều cung cấp dịch vụ xoa bóp chăm sóc sức khỏe. Phóng viên giả danh đến mở thẻ làm đẹp, ghé thăm hai tiệm. Thấy một cô gái đang massage vai cho khách vừa gội đầu xong, phóng viên giả vờ tò mò hỏi: "Huyệt nhân trung ở đâu?" Cô gái nhìn thoáng qua, không hiểu, phóng viên nhắc lại một lần nữa, cô gái suy nghĩ một chút rồi nói: "Tôi không nghiên cứu cái đó đâu." Tiệm khác sợ mất khách, cô gái đang massage vội gọi một chuyên viên làm đẹp đang chăm sóc khách đến giải thích. Thực tế, rất nhiều người không học y vẫn biết đến cụm từ "bấm huyệt nhân trung".
Tương tự, phóng viên hỏi một nhân viên tại trung tâm chân tay, huyệt quan trọng nhất ở bàn chân là huyệt túc tam lý nằm ở đâu, kết quả không nhận được câu trả lời chính xác.
Giải pháp: Ngành xoa bóp yêu cầu "bốn chứng chỉ"
Theo tìm hiểu, từ năm ngoái, các bộ phận như Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã ban hành quy định nhằm tăng cường quản lý ngành xoa bóp. Người làm nghề xoa bóp tại Thượng Hải phải có đầy đủ bốn chứng chỉ:
· Chứng chỉ nghề xoa bóp chăm sóc sức khỏe cấp độ sơ cấp trở lên (bao gồm sơ cấp) do cơ quan lao động và an sinh xã hội cấp;
· Chứng chỉ đào tạo an ninh ngành đặc biệt và nơi công cộng tại Thượng Hải do cơ quan công an cấp;
· Khám sức khỏe, lấy giấy chứng nhận sức khỏe đạt yêu cầu, có dấu xác nhận khóa đào tạo y tế;
· Tất cả nhân viên làm nghề xoa bóp tại nơi phục vụ tắm (tắm chân) phải mang theo chứng chỉ nghề do cơ quan lao động - an sinh xã hội cấp, chứng chỉ đào tạo an ninh do cơ quan công an cấp và giấy chứng nhận sức khỏe do cơ quan y tế cấp đến Hiệp hội Tắm Thượng Hải để làm thủ tục cấp chứng chỉ làm việc (thẻ treo ngực).
|
