Đẳng sâm bổ khí sinh huyết

Đẳng sâm là vị thuốc bổ khí thường dùng trong y học cổ truyền, tính bình, vị ngọt, vào kinh tỳ, phế, có tác dụng bổ trung ích khí, hòa vị dưỡng huyết. Phù hợp nhất với người hay mệt mỏi, suy nhược, cảm giác thở ngắn, vận động nhẹ cũng thấy khó thở do khí hư. Vì bổ khí cũng giúp sinh huyết, nên đẳng sâm còn dùng cho các chứng khí huyết đều hư như mặt xanh, chóng mặt, ăn kém, đại tiện lỏng, dễ cảm lạnh. Mặc dù hiệu lực của đẳng sâm yếu hơn nhân sâm, nhưng về chức năng cơ bản tương tự, lại rẻ hơn nhiều so với nhân sâm, vì vậy trừ trường hợp bệnh nặng cấp cứu thì phần lớn có thể thay thế nhân sâm bằng đẳng sâm. Theo phân tích, đẳng sâm chứa polysaccharide, glucose, fructose, inulin, sucrose, phosphat, 17 loại acid amin, trong đó có 7 loại acid amin thiết yếu mà cơ thể không tổng hợp được như lysine, ngoài ra còn chứa saponin, tinh dầu, chất béo và 14 nguyên tố vi lượng như kali, natri, magie, kẽm, đồng, sắt,... Đây chính là nền tảng vật chất làm nên giá trị bổ dưỡng của đẳng sâm. Có thể dùng đẳng sâm riêng biệt để bồi bổ. Lấy đẳng sâm 500 gram, rửa sạch, bỏ đầu rễ, cho vào bình, mỗi ngày hấp 1–2 lần, liên tục hấp 3–4 ngày, thành phẩm là đẳng sâm khô mềm dẻo, vị ngọt thoang thoảng thơm, mỗi ngày ăn 10–15 gram vào buổi sáng và tối. Cũng có thể sắc đẳng sâm, đun nóng cô đặc, khi thuốc đặc lại thì thêm đường trắng hoặc mật ong bằng lượng với đẳng sâm, khuấy đều khi còn nóng, tạo thành cao đẳng sâm, mỗi ngày uống 1 muỗng canh vào buổi sáng và tối với nước ấm. Ngoài ra, còn rất nhiều bài thuốc đông y dạng viên hoàn có đẳng sâm làm chủ dược như: Thập sâm cao, Thập sâm linh thảo hợp ký, v.v., người bị khí hư hoặc khí huyết hư có thể lựa chọn tùy tình trạng. Nếu dùng đẳng sâm 500 gram, sa sâm 250 gram, nhục tinh 120 gram, sắc lấy nước đặc đến khi nhỏ giọt thành châu, đựng trong đồ sứ, uống lúc bụng đói 1 chén rượu với nước ấm, có công dụng thanh phế khai âm, bổ nguyên khí, trợ lực, thường xuyên dùng sẽ ích khí kiện tỳ, hòa vị dưỡng huyết, rất có lợi cho tăng cường thể chất. Dùng đẳng sâm 15 gram, bắc hoàng kỳ 12 gram, phục linh 9 gram, sắc uống, có hiệu quả nhất định đối với protein niệu do viêm thận, hội chứng thận hư, đồng thời có tác dụng ích khí kiện tỳ lợi niệu.<Đẳng sâm>