Phân tích đơn giản về sắc môi theo Đông y

Môi đỏ ẩm, độ ẩm vừa phải, đường ruột và dạ dày khỏe mạnh.
Môi trên khô, xỉn hoặc đỏ thẫm, là bệnh đại tràng, kèm theo vai không thoải mái, hôi miệng, mụn miệng, họng không thông, tai mũi không thông, v.v.
Môi trên nhợt nhạt, xanh xao, là đại tràng hư hàn, kèm theo tiêu chảy, đầy bụng, đau bụng, lạnh run, thay đổi lạnh nóng, v.v.
Môi dưới đỏ thẫm, là nhiệt vị, kèm theo đau dạ dày, cơ thể nặng nề, ợ chua, đầy bụng, v.v.
Môi dưới nhợt nhạt, là vị hư hàn, xuất hiện nôn ra, tiêu chảy, dạ dày lạnh, đau dạ dày từng cơn, v.v.
Môi trong đỏ đỏ hoặc tím thẫm, là can hỏa thịnh, tính tình nóng nảy, đau tức hai bên sườn, ăn không vào, v.v.
Môi trong vàng, là dấu hiệu viêm gan, nếu xỉn, gan và mật chắc chắn không tốt.
Môi đỏ rực như lửa, sốt, tâm hỏa thịnh, có viêm ở đường hô hấp.
Môi màu đen đục, là rối loạn chức năng hệ tiêu hóa, thường thấy táo bón, tiêu chảy, đau đầu, mất ngủ, ăn kém, v.v.
Môi nhợt nhạt, là đặc trưng của huyết hư, tuần hoàn máu yếu, tay chân lạnh tím vào mùa đông, nếu dinh dưỡng không điều độ, sinh hoạt không tốt, dễ bị thiếu máu.
Môi hai bên vàng và khô, là do chức năng tiết của tạng tỳ bị ảnh hưởng, làm suy giảm khả năng miễn dịch và chức năng hỗ trợ tạo máu, dễ bị nhiễm trùng.
Môi xanh tím, hiện nay y học gọi là "tím tái", là dấu hiệu cơ thể thiếu oxy hoặc ngộ độc thuốc. Thường kèm theo mặt đỏ thẫm hoặc xanh xám, ngực đầy tức, đau tức lúc nào, hồi hộp, thở ngắn, lưỡi có vết bầm, điểm bầm, v.v.
Môi nứt nẻ, là hiện tượng môi xuất hiện khe nứt hoặc rãnh nứt, xưa gọi là "môi nứt sưng", "môi khô nứt", là dấu hiệu thiếu vitamin B2 (axit riboflavin) hoặc nhiệt thừa ở tỳ vị, âm hư hỏa thịnh, v.v.