Tiểu Thanh Long Thang
【Nguồn】《Sơ Hàn Luận》.
【Thành phần】Ma hoàng (bỏ cuống) 9 gram, thược dược 9 gram, tế tâm 3 gram, can khương 3 gram, cam thảo (sao) 6 gram, quế chi 6 gram (bỏ vỏ), ngũ vị tử 3 gram, bán hạ 9 gram (rửa)
【Cách dùng】Tám vị thuốc trên, dùng 1 lít nước, trước tiên sắc ma hoàng bỏ bọt, rồi cho các vị khác vào, sắc còn 300 mililit, lọc bỏ bã, chia làm hai lần uống ấm.
【Công dụng】Giải biểu trừ đàm,止咳 bình suyễn.
【Chỉ định】Phong hàn khách biểu, thủy đàm nội đình, sợ lạnh, sốt, không ra mồ hôi, ho, suyễn, đàm nhiều và loãng, lưỡi bợp trắng trơn, mạch phù; dịy dẫn, cơ thể nặng đau, da thịt sưng phù. Hiện dùng cho viêm phế quản mạn tính, hen phế quản, phổi khí thũng... thuộc loại ngoại cảm phong hàn, nội có đàm đình.
【Gia giảm】Nếu khát nước, bỏ bán hạ, thêm quả khổ sâm 9 gram; nếu đi ngoài nhẹ, bỏ ma hoàng, thêm đào hoa (nướng đỏ) 5 gram; nếu nghẹn, bỏ ma hoàng, thêm phụ tử (sao) 1 quả; nếu tiểu tiện bất lợi, bụng dưới đầy, bỏ ma hoàng, thêm phục linh 12 gram; nếu suyễn, bỏ ma hoàng, thêm hạnh nhân (bỏ vỏ, đầu) 9 gram.
【Lý luận phương】Trong phương, ma hoàng, quế chi giải biểu phát hãn, tuyên phế bình suyễn; can khương, tế tâm ôn phế hóa đàm; bán hạ tán thấp hóa đàm; thược dược phối hợp với quế chi điều hòa dinh vệ; ngũ vị tử thu liễm phế chỉ ho, đồng thời phòng ngừa các vị thuốc ôn tán quá mức làm tổn thương phế khí; cam thảo sao giảm tính thuốc, ích khí hòa trung. Kết hợp lại thành phương thuốc giải biểu hóa đàm, chỉ ho bình suyễn. |
